ကျာ်မြဟ်၊ မေ ၂
ကြဴနူကံၚ်ဇြဳပၞာန် စန်ဒက်ညးဒေသၜဳဂြာၚ် ဒးထောံလသာဒၟံၚ်သ္ၚိဌာန် မၞုံလ္တူဂၠံၚ်ကွဳစက်ရမ္မာဝတဳ ပယျဵုတွဵုရးဍုၚ်မန်ကဵု တွဵုရးကရေၚ်တံ ဂွံစဴဌာန်ဒၟံၚ်တုဲဂှ် ဒဵုကဵုအခိၚ်လၟုဟ် ညးဍုၚ်ကွာန်ပါဲဒဴဘဲပၞာန်တံ ကလေၚ်လုပ်စိုပ်ကၠုၚ် နကဵုလၟိဟ်ဗွဲမဂၠိုၚ်ဂၠေၚ် ဟွံမွဲဏီပုဟ်ဂှ် ဂွံတီကေတ် ဇရေၚ်ညးဒေသတံရ။
တုဲကၠုၚ် အပ္ဍဲဂိတုဨပရဴ သတ္တာဟတတိယဂှ် ဒပ်ကံၚ်ဇြဳပၞာန် ကလေၚ်ထိၚ်ဒက်လဝ် ဗ္ဒိုပ်ဗၠာဲသၟိၚ်ကွာန်ဓမ္မသကဵု ကွာန်ကအ်ဗိန်တုဲဂှ်ရ စနူဂိတုဨပရဴ ၂၇ တုဲ ညးဍုၚ်ကွာန်ထောံလသာသ္ၚိဌာန်တံ သွက်ဂွံကလေၚ်ဖျေံသ္ဇိုၚ် ပ္ဍဲဍုၚ်ကွာန်ဇကုတံဂှ် ကံၚ်ဇြဳပၞာန် စှ်ေစန်ဒက်ဒၟံၚ်ရ။
ကောန်ကွာန်ကြေဝ်ဏာ သှ်ေဒၟံၚ်ပ္ဍဲကွာန် နဒဒှ်ညးမၚ်သ္ၚိ မွဲတၠဂှ် နူဌာနမဆေၚ်စပ်တံ ၜိုန်ရလလောၚ်တြးလဝ် စဴသ္ၚိဂွံယျကီုလေဝ် ဒဵုကဵုအခိၚ်လၟုဟ် ညးဍုၚ်ကွာန်ဂမၠိုၚ် ဟွံဂံၚ်စဴဏီပုဟ်ဂှ် ဟီုကဵု ဌာန်ပရိုၚ်သြၚ်လောန်တိုၚ်(မ်) ရ။
ကောန်ကွာန်ကြေဝ်ဏာမွဲတၠဂှ် “ပရိုၚ်ဂှ်တှ်ေ စဴဂွံယျ၊ နူဌာနမဆေၚ်စပ်တံ လလောၚ်တြးလဝ်။ လၟုဟ် မၞိဟ်ဂမၠိုၚ် ဟွံဂံၚ်စဴဏီပုဟ်။ မွဲၜါတၠဂှ် စိုပ်ကၠုၚ်။ ဆ္ဂး ချိုတ်တ်ပၠိုတ်တ် ဟွံဂံၚ်စဴဏီပုဟ်လေဝ်။ ပြဟ်ဟ်ဏံ ဂွံကလေၚ်စဴမံၚ်ဂှ် ဒှ်ဟွံမာန်ပုဟ်။ ဍာံဍာံဂှ် သ္ကုတ်ဗၟံက်ကွာန်ကြေဝ်ဏာဂှ် မံၚ်ဟွံထေက်ဏီပုဟ်။ သ္ကုတ်ပလိုတ်ဂှ်တှ်ေ ယဝ်စဴမ္ဂး စဴဂွံမံၚ်” သာ်ဝွံ သ္ဂးရ။
ဂွံလုပ်စိုပ် ကွာန်သၚ်ကၠံကဵု ကွာန်ဓမ္မသဂှ် ကောန်ဒပ်ကံၚ်ဇြဳပၞာန်တံ ကၟာတ်လဒဵုလဝ်အခေါၚ်တတ်ကၠောံ လ္ပာ်ကအ်ဆုကၠကဵု ဂၠံၚ်ကွာန်ကြေဝ်ဏာ မၞုံပ္ဍဲဂၠံၚ်ရမ္မာဝတဳဂှ်တုဲ အခေါၚ်လုပ်စိုပ်ကွာန်ကြေဝ်ဏာဂှ်လေဝ် ဒးထ္ၜးသက်သဳတုဲ ဟွံသၚ်္ကာမ္ဂး စၟဳတ်သၟာန်သၟုက်တံ နွံဒၟံၚ်ရောၚ် ညးဒေသဂမၠိုၚ် လဴထ္ၜးလဝ်ရ။
ဂကောံအုပ်ဓုပ်ပွိုၚ်ဍုၚ် ကံၚ်ဇြဳပၞာန်တံဂှ် အခိၚ်လၟုဟ် ကွာန်ဓမ္မသဝွံ ၜိုဟ်သြိုဟ်ညိၚ်ဝတ်ဒၟံၚ်ယျဂှ်ရ နကဵုကောန်ကွာန်ဂမၠိုၚ် စဴမံၚ်ပ္ဍဲဌာန်ဒေသဇကုတံ ဂွံယျဂှ် စန်ဒက်လဝ် ပ္ဍဲကွာန်တံကဵု ဒၞါဲညးဒဴပၞာန်တံနွံ မဒှ်ရ။
ကောန်ကွာန်ဓမ္မသမွဲတၠဂှ် သ္ၚိဒၟံၚ်ဂမၠိုၚ် ဒးတူပၟတ်လီုလာ်အာလဝ်တုဲ ညးဒေသတံ စဴဌာန်ဒၟံၚ်တုဲ ဂွံမံၚ်ဂှ် သ္ၚိဟွံမွဲတုဲ ရဲသ္ၚိသှ်ေဒၟံၚ်တံဂှ်လေဝ် ဒုၚ်ဂိုၚ်ကေတ် ပရေၚ်စၟဳတ်ကံၚ်ဇြဳပၞာန် မတေၚ်ဂြတ်တံဂှ်တုဲ လုပ်စိုပ်ကွာန်တုဲ ၜိုတ်စဴကပှ်ကပေါတ်တံရ နွံဏောၚ်ဂှ် ဟီုကဵု ဌာန်ပရိုၚ်သြၚ်လောန်တိုၚ်(မ်) ရ။
တုဲကၠုၚ် ပ္ဍဲဂိတုမာတ် ၂၇ တေံ ကွာန်ဓမ္မသ ပေါဲဗ္တိုက်က္တဵုဒှ်ဟွံမွဲလဝ်ဂှ် ဟိုတ်နူဒပ်တိုက်၊ ဒပ်ဍာ်၊ ဒပ်ကျာ ကံၚ်ဇြဳပၞာန် ဗ္တိုက်လဝ်တုဲ သ္ၚိကောန်အရာပ် ၃၀၀ ပြၚ် ပၟတ်တူဒှ်အာဆောံတုဲ ညးဒေသ ဂၠိုၚ်ကဵုဠက် ထောံလသာသ္ၚိဌာန် ဒးဂြိပ်ဒဴပါဲဒလေတ်လဝ်ရ။
ကံၚ်ဇြဳပၞာန်ဂှ် ပ္ဍဲကွာန်ဓမ္မသ၊ ကွာန်ကြေဝ်ဏာ ကေုာံ ကွာန်ကအ်သိုခ် မၞုံတွဵုရးဍုၚ်မန်တံဂှ် မၞိဟ်တြုံ၊ မၞိဟ်ဗြဴ အပံၚ်ဖအိုတ် ၂၂၀ တၠ၊ ပ္ဍဲကွာန်ကအ်ဗိန် တွဵုရးကရေၚ်ဂှ် သီုမၞိဟ်ဗြဴ၊ သီုမၞိဟ်တြုံ ၄၈၅ တၠ ကလေၚ်လုပ်စိုပ်မံၚ်စံၚ်ဒၟံၚ်ရောၚ် ပ္ဍဲဂိတုဨပရဴ ၂၉ တေံ လလောၚ်ပ္တိတ်လဝ်ပရိုၚ်ရ။
သ္အာၚ်နူဂှ်ပၠန် ညးကလေၚ်လုပ်စိုပ်ကၠုၚ်ကွာန်တံဂှ် ညးတာလျိုၚ်နူဌာနမဆေၚ်စပ်တံ ကလေၚ်ဒုၚ်တၠုၚ်ဒၟံၚ် ဗ္တံတ္ၚဲဟွံပိုတ်တုဲ ဒုၚ်ဒၟံၚ်တဲဗွဲမစှ်ေကဵုသၞောတ်တုဲ ကၠောန်သ္ပကဵုဒၟံၚ် ကမၠောန်မၚ်မွဲရီုဗၚ် ကေုာံ ပရေၚ်မၚ်မွဲပရေၚ်ထတ်ယုက် အရာမနွံပၟိက်တံရောၚ် ကံၚ်ဇြဳပၞာန် တြးလဝ်ဝါဒရ။
ညးဒေသကွာန်ကအ်ဗိန်မွဲတၠဂှ် ပ္ဍဲတိဍာ် ကွာန်လ္ၚဵုတံဂှ် ဖျေံလဝ်သ္ဇိုၚ် နကဵုကောန်ဒပ်ကံၚ်ဇြဳအပၞာန် ဇြဟတ်ၜိုတ် ၁၀၀ တုဲ ညးဒေသအာကေတ်ကပေါတ်တုဲ ကလေၚ်တိတ်ကၠုၚ်တံဂှ် ညံၚ်ဂွိုအ်တိတ်နူကွာန်ဂှ်ကီု သွက်ဂွံမံၚ်စံၚ်ပ္ဍဲကွာန်ၜိုဟ်ဟ်သြိုဟ်ဟ်ဂှ် ဒပ်ပၞာန် ဗ္ကန်လဝ်ရောၚ် ဟီုကဵု ဌာန်ပရိုၚ်သြၚ်လောန်တိုၚ်(မ်) ရ။
“ပြဟ်ဟ်ဏံ တိဍာ်ပ္ဍဲကွာန် ၉၊ ၁၀၊ ၁၁ တံဂှ်တှ်ေ ဍေံတံ ( ဒပ်ပၞာန်) ဖျေံလဝ်သ္ဇိုၚ်။ အခိၚ်လၟုဟ် မၞိဟ်ကလေၚ်တိတ်ကၠုၚ်တံလေဝ် နွံ။ လ္ၚဵုတံဂှ်တှ်ေ အာကပှ်ကပေါတ်အဂှ်။ အခိၚ်အာကပှ်ကပေါတ်ဂှ် ဂွံဆဵုလဝ်။ ဍေံတံ ( ဒပ်စကစ) ဟီုဂှ် လ္ပတိတ်နူကွာန်။ မံၚ်ပ္ဍဲကွာန်ၜိုဟ်ဟ်သြိုဟ်ဟ်။ ညံၚ်ဂွံဂီုကၠီု ဍေံတံကၠောန်ကဵုဏောၚ်။ မုဒုဟ်မှ ဟွံမွဲပုဟ်၊ ဍေံတံကော်သၟာန်တှ်ေ ဒေါအ်ထောံကဵု သှ်ကဵုဍေံ။ မံၚ်ပ္ဍဲကွာန်ၜိုဟ်ဟ်သြိုဟ်ဟ် ဍေံတံ ဗ္ကန်လဝ်သာ်ဏံရ” သာ်ဝွံ ညးသ္ဂးရ။
အခိၚ်လၟုဟ် မၞိဟ်အာယုက်ဇၞော်ဇၞော် ဂြိပ်နူကွာန်ဟွံမာန်တံကဵု မၞိဟ်အဝဲအၚ်္ဂဟွံခိုၚ်ကၠိုက်တံဂှ် ကံက်ဒၟံၚ်စရၚ်တုဲ ကံၚ်ဇြဳပၞာန် သွက်ဂွံပရအ်ကဵုသ္ၚု အစဳဇန်နွံကီုလေဝ် ညးဒေသထောံလသာဌာန်ဒၟံၚ်တံဂှ်တှ်ေ ဟွံဂံၚ်လုပ်မံၚ်ပ္ဍဲကွာန်တံဏီပုဟ်ဂှ် ညးဒေသကွာန်ကအ်ဗိန်တံ ဆက်ဟီုရ။
မွဲလ္ပာ်ဂှ်ပၠန် ကွာန်ကအ်သိုက်၊ ကွာန်ကအ်ဇြဲ၊ ကွာန်ကြေဝ်ဏာ၊ ကွာန်သၚ်ကၠံ၊ ကွာန်ဓမ္မသ၊ ကွာန်ကအ်ဗိန် ကေုာံ ကွာန်ဗ္ဒါဲဗ္ဒါဲတံဂှ်ဂမၠိုၚ် ဒေသၜဳဂြာၚ်တံဂှ်တှ်ေ သ္ၚိဒၟံၚ်ဗွဲမဂၠိုၚ်ဂၠေၚ် ဒးဒုၚ်ကၠတ်ဂၠံက်လဝ်တုဲ ကွဳလိုန်ဓာတ် ကေုာံ ကွဳစက်တံလေဝ် ဒးဒုၚ်ကၠတ်လဝ်ရောၚ် ညးဒေသတံ သ္ဂးအိုတ်ရ။
တုဲကၠုၚ် ပ္ဍဲဂိတုမာတ် ၂၅ တေံ ကရောၚ်ပၞာန်ဒပ်ကံၚ်ဇြဳပၞာန် ဇြဟတ်ၜိုတ် ၃၀၀ ပါဂှ်ဝွံ ပ္ဍဲကဵုလုပ်စိုပ်ထ္ပက်ကၠုၚ်ကရောၚ်ပၞာန် လ္ပာ်ကွာန်ကအ်ဗိန်ဂှ် ဖ္ဍိုက်ပ္တိုန်ဏာ ကွဳလိုန်ဓာတ်ကောန်အရာပ်ဂမၠိုၚ် နကဵုကွဳစက် light truck တုဲ ကလေၚ်သွံလဝ် နကဵုၚုဟ်တန်တန်ဂှ် ဂၠိုက်ဂၠါဲဂွံတီကေတ် ဇရေၚ်ညးဒေသတံရ။
သ္အာၚ်နူဂှ်ပၠန် ကံၚ်ဇြဳပၞာန် လုပ်စိုပ်စၟဳတ်စရၚ်ကၟုဲ ပ္ဍဲဘာလကျာ် လ္တူဍုၚ်မတ်မလီု ဒၞါဲညးဒဴပၞာန်တံ ဇူဒီုဒၟံၚ်တံဂှ် ကောန်ကွာန်ဓမ္မသၜါတၠ ကဵုလဝ်ပရိုၚ်ဟွံမွဲဂှ် ရပ်ဒက်ဏာလဝ်ရောၚ် ညးဒေသမွဲတၠ ဟီုရ။
“တ္ၚဲတေံ ( ဨပရဴ ၂၉) ရဲအဲၜါတၠ နွံမံၚ်ပ္ဍဲဘာလကျာ် လ္တူဍုၚ်မတ်မလီု။ ဇူဒီုဒၟံၚ်အဂှ်။ အခိၚ်ဗ္တံ ဠဍေံတံလုပ်စၟဳတ်ဂှ် တေၚ်လဝ်စရၚ်ကၟုဲဟွံမွဲတုဲ ရပ်ဏာလဝ်ဍေံတံ။ လၟုဟ် ကော်ဖုၚ်လေဝ်ဟွံဂွံပုဟ်၊ ဟွံတီဟိုတ်ဖဵုဏီပုဟ်” သာ်ဝွံ သ္ဂးရ။
ညးဒးဒုၚ်ရပ်ၜါတၠဂှ်ဝွံ ဒှ်ညးသၟတ် အာယုက်အကြာ ၃၀ ကဵု ၂၀ တုဲ အခိၚ်ကာလပရေၚ်ပၞာန်ဒေသၜဳဂြာၚ် ကြံၚ်မ္ၚိုဟ်ဒၟံၚ် အဃောပါဲဒဴဘဲပၞာန် အပ္ဍဲဒဵုဂြိုပ်တံဂှ် သွက်ဂွံတိုန်တန်ဗ္တောန်ဂွံဂးတုဲ စိုပ်ဒၟံၚ်လ္တူဍုၚ်ဂှ် ဒးဒုၚ်ရပ်လဝ်ရ။
အပ္ဍဲပွိုၚ်မွဲဂိတုလောန်ကၠုၚ်တေံ နူကဵုပေါဲဗ္တိုက်သီဗ္ဒိုပ်ဗၠာဲသၟိၚ်ကအ်ဗိန် စဵုကဵုအပ္ဍဲပေါဲဗ္တိုက်ဒေသၜဳဂြာၚ် ကွာန်မွဲဒမြိပ်ဂၠံၚ်ကွဳစက်ရမ္မာဝတဳ ဟွံအောန်နူကဵု ၁၀ ကွာန် ညးဍုၚ်ကွာန်ဒေသ ၜိုတ်မွဲကိုဋ်ပြၚ် ဒးထောံလသာလဝ်ဌာန်ဒၟံၚ်တုဲ ဒးဒဒုၚ်ရပ်ဒက်ဂစိုတ်လဝ်လေဝ် နွံလဝ်ရ။
ပရိုၚ်−သြၚ်လောန်တိုၚ်(မ်)
ဗီု−CJ