မတ်မလီု၊ သေပ်တေမ်ဗာ (၂၂)
နကဵုသ္ကိုပ်အုပ်ဓုပ်ကွာန်အရာပ် မၞုံအပ္ဍဲတွဵုရးဍုၚ်မန်တံ သွက်ဍုၚ်ကွာန်ဂွံၜိုဟ်သြိုဟ်သာယာတုဲ သွက်ဂွံထ္မံက်ရုပ်ရဴ သၞောတ်ဂီုကၠီု မသ္ပတိုၚ်ကဵုညးဍုၚ်ကွာန်တံဂှ် ဥူအံၚ်ကျဳတုၚ် သ္ကိုပ်ဝန်ဇၞော်တွဵုရးဍုၚ်မန် ကံၚ်ဇြဳပၞာန်ခါန်ကၞက်လဝ်ဂှ် ကဵုကၠုၚ်ဇြဟတ်ဂရိုဟ်ရ။
ပ္ဍဲကဵုဍုၚ်မတ်မလီု၊ တွဵုရးဍုၚ်မန် ဒၞါဲယန္တယာအုပ်ဓုပ်ပၞာန်ဇၞော်အိုတ်ဂေတ်ဒၟံၚ် ပေါဲဗ္တိုက်ရပ်လွဟ်တံ က္တဵုဒှ်ဟွံမွဲဂှ် အပ္ဍဲအကြာတ္ၚဲတံဏံ ညးတာလျိုၚ်ကံၚ်ဇြဳတွဵုရးတံ ကဵုကၠုၚ်ဇြဟတ်ဂရိုဟ် ဟီုဂးကၠုၚ် ပ္ဍဲကဵုပေါဲဆဵုဂဗ ကုသ္ကိုပ်အုပ်ဓုပ်ကွာန်အရာပ်ဂမၠိုၚ် ကေုာံ ကုဌာနမဆေၚ်စပ်တံရ။
အတိုၚ်မထ္မံက်ထ္ၜးလဝ် ပ္ဍဲကဵုထလဳဂရာမ်ချာန်နေဝ် MRTV ကၟိန်ဍုၚ်ပိုၚ် ဒပ်ပၞာန်မထိၚ်ဒက်လဝ်ဂှ်မ္ဂး ပ္ဍဲဂိတုသေပ်တေမ်ဗာ (၂၀) တေံ နကဵုက္ဍိုပ်လိက်ပေါဲဆဵုဂဗဂှ် ညးတာလျိုၚ်နူကဵုဌာနမဆေၚ်စပ်ဂမၠိုၚ် ကဆံၚ်ပွိုၚ်ဍုၚ်၊ ခရိုၚ်၊ တွဵုရး၊ ဝန်ဇၞော်တံကီု ပါလုပ်သီုကဵုသ္ကိုပ်ဝန်ဇၞော်တွဵုရးဂှ်ကဵု သ္ကိုပ်အုပ်ဓုပ်ကွာန်၊ အရာပ်တံ ဆဵုဂဗလဝ်ညးသ္ကအ် ပ္ဍဲကဵုၝောံခန်တွဵုရး၊ ဍုၚ်မတ်မလီုရ။

ပ္ဍဲကဵုပေါဲဆဵုဂဗဏံဂှ် သ္ကိုပ်ဝန်ဇၞော်တွဵုရးဍုၚ်မန် ကံၚ်ဇြဳပၞာန် မခါန်ကၞက်ဂှ် နကဵုသ္ကိုပ်အုပ်ဓုပ်ကွာန်၊ အရာပ်ဂမၠိုၚ် မ္ၚးနူကမၠောန်ရေၚ်တၠုၚ် ဒတုဲဖဵုညးဍုၚ်ကွာန်တံကဵု ပရေၚ်ဍုၚ်ကွာန် ဂွံၜိုဟ်သြိုဟ်သာယာဂှ် ဒးထ္မံက်ကဵုရုပ်ရဴ သၞောတ်ဂီုကၠီု မသ္ပတိုၚ်ကဵု ညးဍုၚ်ကွာန်တံရောၚ်ဂှ် ကဵုလဝ်ဇြဟတ်ဂရိုဟ်ရ။
လ္တူလၟေၚ်ဒဒှ်ဏံဂှ် ညးမၞုံအခေါၚ်ဟီုဂး ဒပ်ပၠန်ဂတးဍုၚ်မန် နာဲနဂါဂှ် နကဵုကံၚ်ဇြဳပၞာန် ဟိုတ်နူကျဒၟံၚ်ပရေၚ်ပၞာန် အလုံဍုၚ်မွဲဂှ်ရ သွက်ဂွံစဵုဒၞါ ပရေၚ်ဂီုကၠီုဍုၚ်ကွာန်တံဂှ် ကၠောန်လဝ်သွက်ဂွံဒက်ဂကောံပၞာန်ညးဍုၚ်ကွာန်ရောၚ် သ္ၚဳဂၠိပ်လဝ်ရ။
“ဘပဠကဵု ပရေၚ်သၞောဝ်အုပ်လဒံတုဲ သွက်ဂွံစဵုဒၞါဌာန်ဒေသဇကု ဍုၚ်ကွာန်ဇကုဂှ် ကဵုဒက်ဂကောံပၞာန်ညးဍုၚ်ကွာန် ဒပ်စဵုဒၞါတံရောၚ်ဂှ် အဲညာတ်ရ။ ကံၚ်ဇြဳပၞာန်ဂှ် ပ္ဍဲကဵုကွာန်လ္ၚဵုလ္ၚဵုတံဂှ် ၜိုန်ရဒက်လဝ်ဂကောံပၞာန်ညးဍုၚ်ကွာန်တံ ဗွဲမအံၚ်ဇၞးမာန်ကီုလေဝ် နကဵုဗ္ၜတ်အလုံဍုၚ်မွဲ အလုံတွဵုရးမွဲ ဍေံတံကၠောန်ဟွံမာန်တုဲ သ္ပလဝ်ပေါဲသဳကၠဳဆဵုဂဗတံ သာ်ဏံရောၚ် ညာတ်ရ” သာ်ဝွံ ညးသ္ဂးရ။
သ္အာၚ်နူဂှ်ပၠန် သ္ကိုပ်အုပ်ဓုပ်ကွာန်၊ အရာပ် ကံၚ်ဇြဳပၞာန် မခါန်ကၞက်လဝ်တံဂှ်ဝွံ ညံၚ်အာယုက်ကံၚ်ဇြဳပၞာန်ဂွံဂၠိၚ် ဒှ်တိုၚ်အထံက် မထံက်ပၚ်ကဵုဒၟံၚ်တံတုဲ သီုကဵုဒးကဵုဒၟံၚ်ပရိုၚ် ကုပရေၚ်ချဳဒရာၚ် ညးချဳဒရာၚ်ကတိုၚ်ကၟဟ်ပရေၚ်ဍုၚ်ကွာန်တံ၊ ဂကောံပၠန်ဂတး မဒစဵုဒစးကဵုဒၟံၚ်ပရေၚ်ပၞာန်သီအဝဵုတံကီုဂှ်ရ စိုပ်ဒၟံၚ်ဍာ် နဒဒှ်ရဲကဵုပရိုၚ်တံရောၚ်ဂှ် နာဲနဂါ ထံက်ထ္ၜးလဝ်ရ။

ပၞာန်သီအဝဵုတုဲ ဂွံမွဲၜါဂိတုဂှ် ကံၚ်ဇြဳပၞာန် ပ္တိတ်ထောံ သ္ကိုပ်အုပ်ဓုပ်ကွာန်၊အရာပ် မခါန်ကၞက်လဝ် ပ္ဍဲကဵုလက်ထက်အလဵုအသဳ NLD တံ ဗွဲမဂၠိုၚ်ဂှ်တုဲ စၞးဂှ်ဂှ် ထ္ပက်အဇာခါန်ကၞက်စုတ်လဝ် ကောန်ဗော်ကျဖောအ်တံ၊ ရဲထံက်ဂလာန်ဒပ်ပၞာန်တံ ဂၠိုၚ်အိုတ်ရ။
ပ္ဍဲတွဵုရးဍုၚ်မန်ဂှ် ကြဴနူဒပ်ပၞာန်သီအဝဵုတုဲ ပ္ဍဲကဵုပွိုၚ်ဍုၚ်ကျာ်ထဝ်၊ သဓီု၊ ၜဳကလေၚ်၊ ပံၚ် ကေုာံ ပွိုၚ်ဍုၚ်ရေဝ်တံဂှ် ဒှ်ဒေသ ပရေၚ်ပၠန်ဂတးရပ်လွဟ် ထပိုတ်ရိုဟ်ကၞက်သၞောတ်တၠအဝဵုပၞာန် ဇြဟတ်ခိုဟ်တံရ။
ပ္ဍဲကဵုဒေသတံဏံဂှ် ဒပ်ကံၚ်ဇြဳပၞာန်ကဵု ဂကောံဒပ်ပၠန်ဂတးရပ်လွဟ် ပါလုပ်သီုကဵု ဗော်သွးကောန်ဂကူကရေၚ် KNU တံဂှ် ပေါဲဗ္တိုက်တံ က္တဵုဒှ်ဒၟံၚ် မွဲဏှမွဲဏှတုဲ ပ္ဍဲကဵုကွာန်လ္ၚဵု မၞုံအကြာဇြပ်ဗု−ရေဝ်၊ ကျာ်မြဟ်တံဂှ်လေဝ် လဆောဝ်လဆောဝ် ပေါဲဗ္တိုက်ဗလးတိတံကဵု ပရေၚ်ဗ္တိုက်ရေၚ်ကွဳစက်ပၞာန်တံလေဝ် က္တဵုဒှ်ဒၟံၚ်ရ။
သ္ကိုပ်ဝန်ဇၞော်တွဵုရးဂှ် ပရေၚ်ဂီုကၠီုတိဍာ်၊ ပရေၚ်ၜိုဟ်သြိုဟ်ညိၚ်ဝတ် ကေုာံ ပရေၚ်သၞောဝ်ဥပဒေအုပ်ဓလီုဂှ်ဝွံ ဒှ်အခန်ကဏ္ဍပၟိက်ဇၞော်တံတုဲ ပရေၚ်ဖောအ်ဗြေဝ်တောတက် ဘဝပရေၚ်ပိုန်ဒြပ်ပရေၚ်မၞိဟ် အပ္ဍဲဒေသတဂှ်လေဝ် ပၟိက်ဇၞော်ဒၟံၚ်တၟာဂလိုၚ်ကီုဏောၚ်ဂှ် ဟီုဂးလဝ် ပ္ဍဲကဵုပေါဲဆဵုဂဗဂှ်ရ။
သ္အာၚ်နူဂှ်ပၠန် သွက်ဂွံဖ္ဍိုက်ဗပေၚ်ကဵု ပွမတီကၠိုဟ်ကေတ် သၞောဝ်ဥပဒေ၊ ပွမယဵုလ္ဂူတပ်တး၊ မၞုံကဵုစိုတ်သမ္မာတံဂှ် နွံပၟိက်တုဲ ညံၚ်ညးဍုၚ်ကွာန်တံ ဂွံမံၚ်တန်တဴ ဗွဲမၜိုဟ်သြိုဟ်သာယာဂှ်ကီု၊ ညံၚ်ဘဝပရေၚ်ပိုန်ဒြပ် ပရေၚ်မၞိဟ်တံ ဂွံဖောအ်ဗြေဝ်တောတက်ဂှ် မိက်ဂွံကဵုသီုညးဖအိုတ်ဘိုၚ်ပူဗိုၚ်ကဵုဂှ် ညးဟီုဂးလဝ်ရ။
နာဲနဂါဂှ် နကဵုဒပ်ပၠန်ဂတးဍုၚ်မန် ၜိုန်ရဟွံကဵုလဝ်အခေါၚ် ပသောၚ်ညးကဵုပရိုၚ်တံ၊ တိုၚ်အထံက်ဒပ်ပၞာန်တံဂှ်ကီုလေဝ် သ္ကိုပ်အုပ်ဓုပ်ကွာန်ဂမၠိုၚ် ပံၚ်တောဲကဵုကံၚ်ဇြဳပၞာန်တုဲ မကၠောန်ၜိုတ်အာတံဂှ် သွက်ဂွံဒေါအ်ကဵုဂှ် ကဵုလဝ်သတိရ။

“ဂကောံပၠန်ဂတးတၞဟ်ဟ်တံဂှ် ဒုၚ်ဂိုၚ်ကေတ်လဝ် ဗီုပိုယ်ကီုဟာဂှ် ဟွံချိုတ်ပၠိုတ်ပုဟ်။ သွက်ဂွံထပိုတ်ရိုဟ်ကၞက် သၞောတ်တၠအဝဵုပၞာန်မာန် ပသောၚ်ဒၟံၚ်ရဲကဵုပရိုၚ်တံ၊ တိုၚ်အထံက်ဍေံတံ ပါလုပ်သီုကဵုကံၚ်ဇြဳပၞာန်တံဂှ် နကဵပိုယ်တံ မုမှဟွံဒးဟီုပုဟ်။ နွံအာဒၟံၚ်လၟိုန်ရဏောၚ်။ အဲမိက်ဂွံဟီုကဵု သ္ကိုပ်အုပ်ဓုပ်ကွာန်သီုဖအိုတ်ဂှ် ပံၚ်တောဲကဵုကံၚ်ဇြဳပၞာန်တုဲ ကၠောန်ဒၟံၚ်တံဂှ် ဒေါအ်ကဵုညိဂှ် အဲမိက်ဂွံဖ္တိုက်ဖ္အောဝ်ရ၊ မိက်ဂွံကဵုသတိရ “ သာ်ဝွံ ညးသ္ဂးရ။
ညးခါတ်အကာဲပရေၚ်ဍုၚ်ကွာန်၊ ပရေၚ်ပၞာန်တံဂှ် နကဵုဒပ်ကံၚ်ဇြဳပၞာန် ပံက်လဝ်မုက်ပၞာန် အလုံဍုၚ်မွဲပြးဇးတုဲ မ္ဒးတြးလဝ်ဒပ် နကဵုဇြဟတ်မဂၠိုၚ်ဂှ် လ္ဂောံကဵုပရေၚ်ပၞာန် ညံၚ်တိဍာ်ဂွံညိၚ်ဝတ် ၜိုန်ရထိၚ်ဒက်လဝ်ဟွံမာန်ကီုလေဝ် ဟိုတ်နူသ္ကိုပ်အုပ်ဓုပ်ကွာန်အရာပ် မသ္ပဒၟံၚ်တိုၚ်အထံက် ကုယန္တယာပရေၚ်အုပ်ဓုပ်ပၞာန် ကဆံၚ်သ္ဇိုၚ်ဏံတံဂှ်တုဲ ထိၚ်ဒက်လဝ် အဝဵုမာန်ဒၟံၚ်ဖိုဟ်ရောၚ်ဂှ် သ္ၚဳဂၠိပ်လဝ်အိုတ်ရ။
မွဲလ္ပာ်ပၠန်ဂှ် သွက်စရၚ်လၟိဟ်မၞိဟ်သ္ဂာဗ္တံ မကံက်အာ ပ္ဍဲသၞာံ ၂၀၂၄ ဏံ အလုံဍုၚ်မွဲဂှ် ပ္ဍဲဂိတုအံက်တဝ်ဗာကၠုၚ်စိုပ်ဏံ ပ္ဍဲကဵုပွိုၚ်ဍုၚ် ၂၀ မၞုံတွဵုရး ကေုာံ ရးဒေသ ပါလုပ်သီုကဵုနေဗျဳဒဝ်ဂှ် စမ်ၜတ်ကံက်အာ စရၚ်လၟိဟ်မၞိဟ်ရောၚ် လလောၚ်တြးလဝ် နူကဵုလာၚ်ရုပ်ရမျာၚ် တြးဝါဒပ်ပၞာန်ရ။
ပ္ဍဲတွဵုရးဍုၚ်မန်ဂှ် ကံက်စမ်ၜတ်အာစရၚ်လၟိဟ်မၞိဟ် အပ္ဍဲပွိုၚ်ဍုၚ်မတ်မလီုဏောၚ်တုဲ စရၚ်လၟိဟ်မၞိဟ်ဍာံပြမှ ကၠောန်ဗဒှ်ကဵုပေါဲရုဲမာဲ ဗွဲမအံၚ်ဇၞးမာန်ရောၚ်ဂှ် သ္ကိုပ်ဝန်ဇၞော် ဥူအံၚ်ကျဳတုၚ် ဟီုဂးလဝ်ရ။
ပရိုၚ်−သြၚ်လောန်တိုၚ်(မ်)
ဗီု−MOI