မတ်မလီု၊ မေ ၁၆
အလုံဍုၚ်မွဲ ဟိုတ်နူပရေၚ်ဗ္တိုက်ပၞာန်ကျာ ကံၚ်ဇြဳပၞာန် အပ္ဍဲပွိုၚ်မွဲသတ္တာဟတုဲ ကောန်ၚာ်သၟတ် ကေုာံ ညးအာယုက်ဇၞော်ဇၞော်တံ မပါလုပ် ညးဍုၚ်ကွာန်ကောန်အရာပ် ၄၇ တၠ ချိုတ်တုဲ ၈၁ တၠ ဟွံအောန် ဇီုကပိုက်ကလိဂွံလဝ်ဝပ်ရောၚ် ဂွံတီကေတ် အတိုၚ်တၚ်နၚ် ဌာန်ပရိုၚ်သြၚ်လောန်တိုၚ်(မ်) ကံက်ကပှ်လဝ်ဂမၠိုၚ်ရ။
အတိုၚ်တၚ်နၚ် ကံက်ကပှ်လဝ် အပ္ဍဲပွိုၚ်မွဲသတ္တာဟ နူဂိတုမေ ၈ စဵုကဵုဂိတုမေ ၁၄ ဂှ်မ္ဂး ပ္ဍဲရးမဂွဵု၊ ရးသက်ကိုၚ်၊ ရးဗဂေါ၊ တွဵုရးကချေၚ်၊ တွဵုရးချေၚ်၊ တွဵုရးရခေၚ် ကေုာံ ရးတၞၚ်သဳတံဂှ် ကံၚ်ဇြဳပၞာန် ဗ္တိုက်ဂြာတ်ဗုမ် ထောံလဝ်မခတိုဟ် နကဵုက္ၜၚ်ကျာရ။
ပ္ဍဲကဵုဏံ ပရေံအိုတ်ဂှ်တှ်ေ ဂိတုမေ ၉ တေံ ဘာလကျာ် ကွာန် (အကြည်ပန်းပလွန်) ပွိုၚ်ဍုၚ် (ဆော) ရးမဂွဵု ဒးဒုၚ်ထောံမခတိုဟ်တုဲ ညးဍုၚ်ကွာန်ကောန်အရာပ် ၂၀ ပြၚ် ချိုတ်အာတုဲ ဟွံအောန်နူကဵု ၃၀ တၠ ဇီုကပိုက်ကလိဂွံလဝ်ဝပ်ရ။
အတိုၚ်တၚ်နၚ်တံဂှ်မ္ဂး ပရေၚ်ဗ္တိုက်တရဴကျာ ကံၚ်ဇြဳပၞာန်ဝွံ ဒၞါဲပွန်ပၞာန်ဟွံသေၚ် ဒၞါဲညးဍုၚ်ကွာန်ကောန်အရာပ်တံ မံၚ်တန်တဴတံဂှ် စွံပွန်ဗ္တိုက်လဝ် ကွာန်၊ ပွိုၚ်ဍုၚ် ကေုာံ စမြိုၚ်သာသနာဂမၠိုၚ်ရ။
ကိုဝ်ဒဝ်လွေန်အံၚ် ညးဒေသ (အရှေ့တော) ထဝါဲ ရးတၞၚ်သဳ ဒးဒုၚ်ဗ္တိုက်လဝ်ကဵုပၞာန်ကျာဂှ် ဟိုတ်နူပရေၚ်ဗ္တိုက်တရဴကျာ ကံၚ်ဇြဳပၞာန်တုဲ ညးဍုၚ်ကွာန်ဂမၠိုၚ်ဝွံ မိက်ဒးဗြုရမျာၚ်က္ၜၚ်ကျာဗက် ဒှ်ဓဝိၚ်ဖေက်ဂၟံက်ကၠုၚ်တံ နွံကၠုၚ်ရောၚ် ဟီုကဵု ဌာန်ပရိုၚ်သြၚ်လောန်တိုၚ်(မ်) ရ။
“ညးဍုၚ်ကွာန်တံဂှ်တှ်ေ ဟိုတ်နူက္ၜၚ်ကျာတုဲ ဖေက်လကိုတ်ကၠုၚ်နွံရ။ အရာမဖေက်ဂၟံက်တံ သာဂၠိုၚ်ကၠုၚ်ရ။ အဓိကဂှ်တှ်ေ ဗ္တိုက်ကၠုၚ်ကဵုက္ၜၚ်ကျာ ထောံမခတိုဟ် ကုညးဍုၚ်ကွာန်ဒုဟ်ဒဏ်ဟွံမွဲတံဂှ် အဆက်က်တုဲ ညးဍုၚ်ကွာန်တံဂှ်တှ်ေ သာတုဲဖေက်ဂၟံက်ကၠုၚ်ရ။ အခိၚ်လဵု ကၠုၚ်ထောံမခတိုဟ် ကုပိုယ်ရောဟီုဂှ် ဓဝ်ဖေက်တံဏံ နွံဏောၚ်။ ညအ်ဂှ် လစွံစိုတ်ညးဍုၚ်ကွာန် ဒးဒုၚ်စသိုၚ်ဒၟံၚ် ပ္ဍဲဗလးတိဏံ ဍာံဍာံပြပြ မဒှ်ရ” သာ်ဝွံ သ္ဂးရ။
မွဲလ္ပာ်ဂှ်ပၠန်လေဝ် ဟိုတ်နူပရေၚ်ဗ္တိုက်တရဴကျာ ကံၚ်ဇြဳပၞာန်တုဲ ညးဍုၚ်ကွာန်ကောန်အရာပ် ဇီုကပိုက်ချိုတ်တံ ဂၠိုၚ်တိုန်ကၠုၚ်ဗက် စမြိုၚ်သာသနာ၊ သ္ၚိဒၟံၚ် ဇီုကပိုက်လီုလာ်တံလေဝ် ဂၠိုၚ်တိုန်ကၠုၚ် အရိုဟ်ဒဒှ်တ္ၚဲရ။
ပ္ဍဲဂိတုမေ ၁၁ တေံဂှ်လေဝ် ပ္ဍဲကွာန် (လုံတပ်) ပွိုၚ်ဍုၚ်တောန်ဇြာန် တွဵုရးချေၚ်ဂှ် ပေါဲဗ္တိုက်က္တဵုဒှ်ဟွံမွဲမွဲသာ် ဟိုတ်နူပရေၚ်ဗ္တိုက်တရဴကျာ ကံၚ်ဇြဳပၞာန်တုဲ ဘာကျာ်ခရေတ်ယာန် ၜါဘာကဵု သ္ၚိမၞိဟ်ဒၟံၚ် ၄ မ ဇီုကပိုက်လီုလာ်အာလဝ်ရ။
ညးဒုၚ်တာလျိုၚ် လလောၚ်ပရိုၚ် ကရောၚ်ပၞာန် Black Corba Column ဂှ် ဒပ်ကံၚ်ဇြဳပၞာန်ဝွံ ပ္ဍဲဗလးတိဏံ အစောန်စရာဲဗ္တိုက် ဟွံမွဲရဂှ်တုဲ ဒးကလေၚ်ဗ္တိုက်ဒၟံၚ် နကဵုပၞာန်ကျာတုဲ ဘပဠကၠုၚ်ဒၟံၚ် သီုညးဍုၚ်ကွာန်ကောန်အရာပ်တံရောၚ် ဟီုကဵု ဌာန်ပရိုၚ်သြၚ်လောန်တိုၚ်(မ်) ရ။
“အဓိကဂှ်တှ်ေ ပ္ဍဲဗလးတိဏံ ဒပ်ဍေံတံ အစောံစရာဲဟွံမွဲရပုဟ်။ ဇြဟတ်ဂွံဗ္တိုက် ဟွံမွဲရပုဟ်။ အေ ဂှ်တှ်ေ ဂွံကလေၚ်ပၠန်တဲ လ္ပာ်ဏံဂှ် ပၞာန်ကျာမွဲရနွံ။ တၚ်ဆဵုဂဗ ဂွံညာတ်ဒၟံၚ် ပ္ဍဲဗလးတိဏံဂှ်တှ်ေ ဒှ်ဒၟံၚ်ဗီုဏံရ။ ဂကောံဗ္တိုက်ဒၟံၚ် ပ္ဍဲဗလးတိဏံ ဍာံဍာံဂှ် အပ္ဍဲပေါဲဗ္တိုက်တံဂှ် ဘပဠဒၟံၚ် နူကဵုတရဴကျာတံနွံ။ မွဲပၠန်ဂှ် ညးဍုၚ်ကွာန် ပွဳပွူဗ္ဒါဲဗ္ဒါဲတံဂှ်ရ။ ဘပဠထောံ ညးဍုၚ်ကွာန်တံတှ်ေ နူကဵုဇြဟတ်ဂရိုဟ်ညးဍုၚ်ကွာန်တံမွဲကဆံၚ် ပိုယ်တံ ကလေၚ်ဆုတ်အာဟာ။ ဇြဟတ်ဂရိုဟ် သာ်ဏံနွံရ” သာ်ဝွံ သ္ဂးရ။
ဟိုတ်နူဘဲပၞာန်ကျာ ကံၚ်ဇြဳပၞာန်တုဲ ဘာဗ္တောန်လိက် ဒုၚ်သ္ဇိုၚ်ကဵုညးဍုၚ်ကွာန် ပ္ဍဲပွိုၚ်ဍုၚ်မျာၚ် ရးမဂွဵု ပံက်လဝ် ပ္ဍဲဗလးတိဏံဂှ်ကဵု လၟေၚ်ကမၠောန်ပရေၚ်ပညာသီုဖအိုတ်ဂှ် ဒေါအ်ဇူလဝ်ယာယဳရောၚ် ဂကောံပရေၚ်ပညာ ပွိုၚ်ဍုၚ်မျာၚ် လလောၚ်ပ္တိတ်လဝ် ပ္ဍဲဂိတုမေ ၁၂ တေံရ။
ဒပ်ကံၚ်ဇြဳပၞာန် ဆက်ကလိလောန်ဒၟံၚ် ပရေၚ်ဗ္တိုက်တရဴကျာ မစွံပွန် လ္တူညးဍုၚ်ကွာန်ကောန်အရာပ်တံဂှ် နကဵုဂကောံဗော်သွး အပ္ဍဲဍုၚ်၊ မ္ၚးဍုၚ်ဂမၠိုၚ် သီုကဵုဍုၚ်သ္အာၚ်ဂမၠိုၚ် သွက်ဂွံကေတ်ကဵုအရေဝ် ဗွဲမစိုပ်တရဴ ဗွဲမပြဟ်ဂှ် ညးချဳဒရာၚ်ပရေၚ်ဒဳမဝ်ကရေဇြဳတံ အာတ်မိက်လဝ်ရ။
ဂကောံညာန်လေန်တေတ် မဒှ်ဂကောံသုနေသနဂှ် ပ္ဍဲသၞာံ ၂၀၂၃ အပ္ဍဲပွိုၚ်ပန်ဂိတုလက္ကရဴအိုတ် တုဲကၠုၚ်တေံ ဟိုတ်နူပရေၚ်ဗ္တိုက်တရဴကျာ ကံၚ်ဇြဳပၞာန်တုဲ ညးဍုၚ်ကွာန်ကောန်အရာပ် မသက္ကုဒုဟ် ၂၄၉ တၠ ချိုတ်အာလဝ်ရောၚ် ပ္ဍဲဂိတုဖေဖဝ်ဝါရဳ ၉ တေံ လလောၚ်ပ္တိတ်လဝ် လိက်ဒုၚ်စဳရေၚ်ရ။
ပရိုၚ်−သြၚ်လောန်တိုၚ်(မ်)
ဗီု−CJ