မတ်မလီု- အဝ်ဂတ် ၉
ဂကောံအလဵုအသဳဟွံသေင် ဂကောံပရေင်မှာဇန် အပ္ဍဲဍုင်မ္ရးဍုင် နူကဵု NGO/INGO တံမွဲအဆံင် အခေါင်ပတိတ်ကဵုဂဥုဲ ART တံဂှ် ကဝ်မယှေန်ပၞာန် ဟိုတ်နူဗဒေါအ်ထောံတုဲ ညးတၠဝေဒနာယဲဂမၠိုင် ဒှ်မံင်တင်ဝါတ်ခက်ခုဲအိုတ်စောန် ညးမကဵုမံင် ပရေင်အရီုဗင် HIV/AIDS တံ ဟီုကဵုဌာန်ပရိုင်သြင်လောန်တိုင်မ်ရ။
ကဝ်မယှေန်ပၞာန်တံဝွံ နူကဵု NGO/INGO တံမွဲအဆံင် အခေါင်ပတိတ်ကဵုဂဥုဲ ART ဂှ် စနူအဝ်ဂတ် ၈ ဗဒေါအ်ထောံလဝ်တုဲ သွက်ညးနွံပၟိက်ကဵု ဂဥုဲ ART တံဂှ် ကဵုအခေါင် ဒးအာပတိတ်အာ လပါ်ဒၞာဲ ဌာနပရေင်ထတ်ယုက် ကဝ်မယှေန်ပၞာန်တံ ထိင်လဝ်ဂှ်ရောင် ဂွံတီရ။
သွက်ရဲဒးသုင်မံင်ဂဥုဲ ART လၟိုန်လၟိုန်တံဂှ် ဂကောံ NGO/INGO တံ မွဲအဆံင် အခေါင်ပတိတ်ဂဥုဲ ဟၟဲရတုဲ နကဵုတၠယဲဝေဒနာတံဂှ် သွက်သ္ဂောံဂွံဂဥုဲ ဝါတ်ဂါတ်ဂၠိုင်တိုန်ကၠုင်မံင်ကီု လမျီုဂွံဆက်ဂျိုင်အာပၠန်ဂှ် အကာဲအရာဟွံချိုတ်ပၠိုတ်ဍင် ဒှ်ကၠုင်ရ။
လ္တူရဲဂကောံပတိတ်ကဵုမံင် ဂဥုဲတံဏံ ညံင်ဟွံဂွံကဵုဂဥုဲ ဟိုတ်နူဗဒေါအ်ထောံဂှ်ရ ညးဒှ်မံင်ဝေဒနာဂမၠိုင် ပြဟ်ဟ်ဏံ သၠောဲပအပ်ဏာကု ဌာနပရေင် ထတ်ယုက် သၟဝ်တဲကဝ်မယှေန်ပၞာန်တံကီု ပရေင်ပေါဲဟီုတွံတံကဵု ပရေင်ထပက်ဂဥုဲစဵုဒၞာတံကီုလေဝ် ဒေါအ်အာအိုတ်ယျဂှ် ညးကဵုမံင် ပရေင်အရီုဗင် HIV/AIDS မွဲတၠ ဟီုရ။
“ဂကောံမာရီစတုပ်စ်၊ ပြည်ကြီးခင်၊ IOM တံ ကဵုကၠုင်မံင်ဂဥုဲ၊ စပ်ကဵု ပရေင်ပတိတ်ကဵုမံင်ဂဥုဲတံဂှ် လၟုဟ်ဗဒေါအ်ထောံ ဂကောံတံဏံတုဲ မၞိဟ်ယဲတံဂှ် သၠောဲပလံင်ဏာကဵု လပါ်ဌာန ပရေင်စဵုဒၞာ၊ ဗတိုက်သရိုဟ်ယဲပၠန်ရ၊ ပရေင်ပတိတ်ကဵုမံင်ဂဥုဲသီုဖအိုတ် ပဒေါအ်ထောံလဝ်ဂှ် သွက်ရဲယဲ HIV တံ ဒှ်ပရူပရာ ဂၠိုင်မံင်ဏောင်၊ ပရေင်ပေါဲဟီုတွံကဵုပညာတံလေဝ် ဗဒေါအ်လဝ်ဖအိုတ်၊ တုဲပၠန် ဂဥုဲစဵုဒၞာ PRET ကဵုမံင်တံလေဝ် ဒးဒေါအ်လဝ်ဖအိုတ်” သာ်ဝွံ ညးသ္ဂးရ။
တုဲပၠန် နူကဵု NGO/INGO တံမွဲအဆံင် ပရေင်ကဵုဂဥုဲ ART ဗဒေါအ်ထောံဂှ်ရ သွက်ရဲယဲ HIV/AIDS တံ တင်နွံပၟိက်ဂဥုဲ ဂၠိုင်တိုန်သၟးဟွံက စနူကဵု ပေါဲဟီုတွံ ပရေင်ကဵုပညာတံဂှ်လေဝ် ဗဒေါအ်လဝ်ပၠန်ဂှ်ရ ရဲဝေဒနာ HIV/AIDS ဂမၠိုင် လၟိဟ်ထပ်ပဵုတိုန်မံင်ဏံ ဒးဂွိင်မံင်ရောင် ညးတေံဆက်ဟီုရ။
ပရေင်ကဵုမံင်ဂဥုဲ ART နူကဵု NGO/INGO တံမွဲအဆံင်ဝွံ ကဝ်မယှေန်ပၞာန် ဟိုတ်နူဗဒေါအ်ထောံလဝ်ဂှ်ရ ရဲတၠဝေဒနာဂမၠိုင် ဂလာန်ပတေဟ်ညးတံ ယအ်စှ်ေအာတုဲ လမျီုညးတံ ဂွံဆက်ဂျိုင်အာဂှ် ဟွံလောဲသွာ သာ်ဝွံညးတေံ ဆက်ဟီုရ။
“သွက်ညးတံ ဗီုလဵုဒှ်အာမာန်ရော ဂလာန်ပတေဟ်ညးတံ ယအ်အာညိညရ၊ ဗီုပြင်အတိုင်တြေံတေံ ညးအာပတိတ် ပ္ဍဲဂကောံ မာရီစတုပ်စ်ဂှ် မၞိဟ်လ္ရဵုၜိုန်ရသုင်ကေတ်ဂဥုဲကီုလေဝ် ဒှ်အာသၞာံဇမၠိင်ယျ၊ ရဲလပါ်အလဵုအသဳတံ ဟွံတီလဝ် ပရေင်တံဏံပုဟ်၊ လၟုဟ်ပၠန် နူကဵုဌာနဂှ် ဗီုပြင်ထိင်စွံလဝ် ဒှ်အာတုဲ မၞိဟ်ဒးစကာသုင်စောဲမံင် ဂဥုဲ ART ပ္ဍဲကဵုဍုင်ဗၟာဏံ စရင်လုပ်အာ ပ္ဍဲဍေံတံသီုဖအိုတ်၊ သွက်ရဲ HIV တံ ဒှ်အခက်အခုဲ နွံမံင်၊ ဂဥုဲပိုတ်အာ၊ ဟွံဂွံဂဥုဲ ဒှ်ကၠုင်မ္ဂး လမျီု ညးတံဂွံဂၠိင်အာ ပရေအ်ပရေအ်ဂှ် ဟွံလောဲသွာ ကွေံကွေံ၊ ဖဵုပရေအ်ပရေအ်ရ ဒှ်ကၠုင်မာန်ရောင်” ဂးရ။
ဌာနပရေင်ထတ်ယုက် သၟဝ်တဲကဝ်မယှေန်ပၞာန်တံဝွံ ဂဥုဲ ART သွက်ညးဒှ်ယဲဝေဒနာ HIV/AIDS တံ ဗီုပြင်လဵု ပတိတ်ကဵုမံင်ဂှ် ဟွံဂွံတီလဝ်တုဲ ဂဥုဲဒးသုင်စောဲဍာ်ဇမၠိင်ဒှ်မံင်အဓိကတံ ညံင်ဟွံပိုတ်အာ ဗီုပြင်လဵုပြုပြေင်စဳရေင်လဝ်ဂှ် ဟွံဂွံတီလဝ်ဏီ ညးတေံဆက်ဟီုရ။
မွဲလပါ်တေံ နူကဵု NGO/INGO တံမွဲအဆံင် ပရေင်ပတိတ်ကဵုမံင်ဂဥုဲ ART တံဂှ် မူဟိုတ်ကဝ်မယှေန်ပၞာန် ဂွံဗဒေါအ်လဝ်ရောဟီုတှ်ေ နူကဵု ဂကောံ Global Fund သွက်ဂွံဗတိုက်သရိုဟ်ပရေင် HIV ပ္ဍဲဍုင်ဗမာ အကွက်သၞာံ နူ ၂၀၂၄ ဒဵုစိုပ် ၂၀၂၆ ကဵုအာအရီုဗင် သြန်ဒဝ်ဠာ အမေရိကာန် ၆၈ ပြကောဋိကိုတ်ပြင် ကဵုအာအရီုဗင်ဏောင် ဟီုလဝ်ရ ဟိုတ်နူမိက်ဂွံထိင် သြန်ဒါန်တံဏံ ဒှ်မာန်ရောင် ရဲကဵုမံင်အရီုဗင် ပရေင် HIV တံ ဟီုရ။
ပြဟ်ဟ်ဏံ အကြာအပ္ဍဲဍုင်ပိုဲဂှ်လေဝ် ဒၞာဲလှ်ေကလာပ် ဂၠိုင်တိုန်မံင်ကီု ပ္ဍဲအကြာသၟတ်တံဂှ် ပရေင်မံင်စံင် ဗီုပြင် Night Life စကၠုင်မံင်အခေတ်တုဲ စကာဂဥုဲၜူမာဲ၊ ပရေင်ဆက်ဆောံလိင် ဟွံစဵုဒၞာ၊ ပရေင်သမ္တီလညာတ်ပညာ အောန်မံင်တုဲ လၟိဟ်ညးဒှ်ယဲ HIV ဂၠိုင်တိုန်မံင်ရောင် ဂွံတီရ။
မွဲအခိင်တေံ ပ္ဍဲဍုင်ဗမာ ရဲဒးဒုင်ကၠောံလဝ်ယဲ HIV တုဲ တၠဝေဒနာ ဒးသုင်မံင်ဂဥုဲ HIV ၂၇၀,၀၀၀ ပြင် နွံမံင်တုဲ ပြဟ်ဟ်ဏံ ရဲကၠောံလဝ် HIV ဂၠိုင်မံင်နူတေံကီုလေဝ် ဟိုတ်နူကဵု ပရေင်အထိင်အကြာပ် ကောပ်ကာဲ ကံင်သဳပၞာန်ပတေင်လဝ်ဂှ် သွက်ဂွံကံက်စရင် ဒှ်မံင်အခက်အခုဲရောင် ရဲကဵုမံင်အရီုဗင် ပရေင် HIV တံ ဟီုရ။
ပရိုင်- သြင်လောန်တိုင်မ်
Photo – Social Media