မတ်မလီု၊ မာတ် ၁၈
စိုတ်ဓါတ်ပၠန်ဂတးညးဍုၚ်ကွာန်တံ ညံၚ်ဂွံဟောံဇြစှ်ေအာဂှ် ပလက်ဖံၚ်ကဵုတၚ်နၚ်ပရိုၚ်၊ ပညာတံဂှ် ကၟာတ်လဒဵုလဝ်တုဲ ကဵုဖျုန်ပံက်ကဵုလဝ်ဂၠံၚ် ပလက်ဖံၚ်ပရေၚ်လဟိၚ်စိုတ်နာနာတံရောၚ် အပ္ဍဲလိက်ဒုၚ်စဳရေၚ် ကံၚ်သဳမဳဒဳယာပရိုၚ်ဗၟာဗၠးၜး (IPCM) ချူပတိတ်လဝ်ရ။
ပ္ဍဲအခိၚ်ပေါဲရုဲမာဲ ၂၀၂၅-၂၀၂၆ တုဲကၠုၚ်ဏံ စပ်ကဵုဗီုပြၚ် ဒပ်ပၞာန်ကၟာတ်လဒဵုလဝ် မဳဒဳယာပရိုၚ်ဗၟာဗၠးၜးတံဂှ် ပ္ဍဲလိက်ဒုၚ်စဳရေၚ်ပ္တိတ်လဝ် ဂိတုမာတ် ၁၆ ဂှ် ချူထမံက်ထ္ၜးလဝ်ရောၚ်။
အတိုၚ်လိက်ဒုၚ်စဳရေၚ်ဏံမ္ဂး နူကာလစသီလဝ်အဝဵုတေံဂှ် ဒပ်ပၞာန်စကာနဲကဲကုတ်ထပိုတ်အေန်တာနိတ် အလုံဖအိုတ်ကီုလေဝ် ဗွဲကြဴဂှ်တှ်ေ ရုဲစှ်ပွန်ဒၞာဲတုဲ ကၟာတ်ဆိုအ်စကာကၠုၚ် နဲကဲဗျူဟာကုတ်ထပိုတ်တံရ။
ကိုပ်ကၠာအိုတ်ဂှ် ပလက်ဖံၚ်ဇာဖိုၚ်မှာဇန် ဗီုကဵု Facebook, X ကဵု Instagram တံဂှ် ကၟာတ်ဆိုအ်လဝ်တုဲ သီုကဵု ဝက်ဘ်သိုက်မဳဒဳယာ ပရိုၚ် ဖျေံလဝ်သ္ဇိုၚ်အဒေါဝ်ကၟိန်ဍုၚ်ကေုာံ မဳဒဳယာပရိုၚ်ဒေသ မၞုံပ္ဍဲရး၊ တွဵုရးတံဂှ်လေဝ် ဆက်တုဲ ကၟာတ်ဆိုအ်လဝ်ရောၚ်။
ကြဴနူသီအဝဵု ၅ သၞာံလောန်အာကီုလေဝ် ပရေၚ်ကၟာတ်ဆိုအ်တံဂှ် ဆက်မၞုံကၠုၚ်မံၚ်တုဲ ပ္ဍဲအခိၚ်ကာလပေါဲရုဲမာဲပၠန်လေဝ် ထပ်သၠုၚ်ပတိုန်လဝ်ပရေၚ်ကၟာတ်ဆိုအ်တံတုဲ စပ်ကဵုလၟေၚ်ကမၠောန် ပေါဲရုဲမာဲ အကြာညးဍုၚ်ကွာန်တံ သွက်ဂွံသဳကၠဳအာ ဂတးဂတန်ဂှ်လေဝ် ယုတ်ဒေက်အာလဝ်နွံ သ္ဂးရ။
မွဲလပါ်ပၠန်ဂှ် ဟွံကၟာတ်လဝ် Tik Tok ကဵု Telegram တံတုဲ သီုကဵုဒပ်ပၞာန်တံဂှ် သွက်ပေါဲရုဲမာဲကီု ပရေၚ်တြးဝါဒတံကဵု သွက်ဂွံပကောံကောန်ပၞာန်တံဂှ် စကာကၠုၚ်မံၚ်ပလက်ဖံၚ်တံဏံ ပဵုတုဲဂွံတိုန်အခေါၚ် ဗၠးဗၠးၜးၜးနွံရ။
ပံက်ကဵုလဝ်ဂၠံၚ် အက်ပလဳကေယှေန် ညံၚ်ရဴ Tik Tok တံတုဲ ညံၚ်ညးဍုၚ်ကွာန်တံ ဂွံပြံၚ်သၠာဲအာရီု ညံၚ်ဂွံသ္ၚောဲတိတ်အာ နူကဵုပရေၚ်ချဳဒရာၚ် သွက်ကေၚ်ကာမၞိဟ်ဂမၠိုၚ် မၞုံကဵုကြက်ရှ်သာတံဂှ် ဒပ်ပၞာန်ကၠောန်သ္ပ ဓရိုဟ်ပလံၚ်ဏာလဝ် မဒှ်ရ။
အတိုၚ်ဗီုပြၚ်သၞောတ်စှ်ေစှ်ေ ရုဲစှ်စဳရေၚ်လဝ် အပ္ဍဲဗွိုၚ် ဒဳဂျေတ်တေလ်တံဏံဂှ်တှ်ေ ညံၚ်ဂွံဖအိုတ်မံၚ်အခိၚ်ကဵု ဆၜိုတ်ပရေၚ်လဟိၚ်စိုတ် တံ ဖန်ဖက်ကၠောန်ကဵုလဝ် ညံၚ်စိုတ်ဓါတ်ပၠန်ဂတးညးဍုၚ်ကွာန်တံ ဂွံဟောံဇြစှ်ေအာရောၚ် ပ္ဍဲလိက်ဒုၚ်စဳရေၚ်ဏံ ထံက်ထ္ၜးလဝ်ရ။
ၜိုန်ရအလဵုအသဳ သၠောတ်ကယိုၚ်ပေၚ်မဳ တိုန်ကၠုၚ်ကီုလေဝ် အခေါၚ်သၠးၜးမဳဒဳယာပရိုၚ်ကဵု အခေါၚ်သၠးၜးဒဳဂျေတ်တေလ်တံဂှ် ယှအ်ဖျေံကဵုဟွံသေၚ်တုဲ ပရေၚ်ကၟာတ်လဒဵုတံဂှ်ရ ဆက်တုဲ ဒးဆဵုဂဗအာဂၠိုၚ်တိုန်မံၚ်ဏီရောၚ် ညးအုပ်ကာ ကံၚ်သဳမဳဒဳယာပရိုၚ်ဗၟာဗၠးၜး ဥူတိုဝ်ဇြဝ်လာတ် ဟီုကဵုဌာန်ပရိုၚ်သြၚ်လောန်တိုၚ်မ်ရ။
“ဗွဲမအောန်အိုတ် immediate ပ္ဍဲပွိုၚ်မွဲသၞာံ ၜါသၞာံဏအ်တှ်ေ အခေါၚ်သၠးၜးမဳဒဳယာပရိုၚ် ကေုာံ အခေါၚ်သၠးၜးဒဳဂျေတ်တေလ်တံဂှ် မုလေဝ်ဟွံဂွံဏီပုဟ်။ မွဲအခိၚ်ဓဝ် နကဵုအရီုအဗၚ်နူကြုက်ကဵု ရတ်ယှာတံပၠန် ပလက်ဖံၚ်ဒဳဂျေတ်တေလ်လ္ၚဵုတံဂှ် ညံၚ်ဟွံဂွံတီ ဗီုကၟာတ်ဆိုအ်လဝ်ဂှ် ညးတံကၟာတ်လဝ်ရောၚ်။ ညးသုၚ်စောဲစကာတံ လုပ်ဟွံဂွံ၊ အေန်တာနိတ်အိၚ်မံၚ်။ ညံၚ်ဂွံထေၚ်ခယျဗီုဂှ် နကဵုနဲကဲပညာအဆံၚ်သၠုၚ်တံ ညးတံကၠောန်ကၠုၚ်တုဲ ပရေၚ်ကၟာတ်လဒဵုအာဗီုဏအ်ဂှ် ဒးဆက်ဆဵုဂဗအာဂၠိုၚ်ရောၚ် အဲမိက်ဂွံဟီုရ” သာ်ဝွံ သ္ဂးရ။
နူကဵုကံၚ်သဳစဵုဒၞာကောန်ဂကူကေုာံ ပရေၚ်ဂီုကၠီု ဒပ်ပၞာန်ဗၟာဂှ် ပ္ဍဲလက်ထက်အလဵုအသဳတၟိ မံက်ကၠုၚ်မ္ဂး သွက်ဂွံရပ်စပ်အာ ကိစ္စမဳဒဳယာပရိုၚ်တုဲ သီုကဵု ဒုဝန်ဇၞော်ပရေၚ်စဵုဒၞာကေုာံ ညးတာလျိုၚ် ဒပ်ပၞာန်သ္ကိုပ်သ္ကပၠတရဴတံဂှ် ဒက်ပ္တန်လဝ်ဂကောံမွဲ ပ္ဍဲကဵုဂျာန်နဝါရဳ ၃၁ လောန်ကၠုၚ်ဏအ်ရ။
တင်ခုတ်လဝ်ယၟု နကဵုဂကောံပတိတ်တၞးလိက်ပရိုၚ် ကေုာံ ကလေၚ်ပ္လန်တြးပရိုၚ်တုဲ သ္ကိုပ်ပၞာန် အံၚ်မျဵုတ ကေတ်တာလျိုၚ် က္ဍိုက်ပ်ဂကောံကေုာံ သီုကောန်ဂကောံ ၁၂ တၠ နူသွာၚ်ပၞာန် သွာၚ်အရပ်အရာတံ ပါလုပ်မံၚ်ရ။
သွက်ဂွံကလေၚ်ပ္လန်ဗတိုက်ပလီုပရိုၚ် နူကဵုဂကောံမဳဒဳယာဒစဵုဒစးတံ ဗွဲမဂတာပ်အခိၚ်မာန်ကီု သွက်ဂွံကၠောန်အာ ပရေၚ်လဝေၚ်ပၞာန် တၚ်နၚ်ပရိုၚ် လ္တူဂကောံပၠန်ဂတး ဒစဵုဒစးဗတိုက်မံၚ် နကဵုဂၠံၚ်တရဴရပ်လွဟ်တံဂှ် ကဵုလဝ်တာလျိုၚ် မဒှ်ရ။
စပ္တံနူပၞာန်သီအဝဵု ၂၀၂၁ ဂှ် ပရေၚ်ကုတ်ထပိုတ်အေန်တာနိတ် နူဒပ်ပၞာန်ကၠောန်ကၠုၚ်လဝ် ပရေၚ်ကၟာတ်သေန်သာတံဂှ်တှ်ေ ပ္ဍဲအကြာညးဍုၚ်ကွာန်ကဵု ပရေၚ်ဓဝ်ဍာံစၟတ်တံမ္ဂး ဒှ်အာလဝ် ပရေၚ်ကၟာတ်ဆိုအ်ဒဳဂျေတ်တေလ်မွဲရ။
သွက်ဂွံဂါံတတ်ကၠောံ ပရေၚ်ကုတ်ထပိုတ်အေန်တာနိတ်ဂှ် ညးဍုၚ်ကွာန်တံ စကာမံၚ် VPN ဂှ်လေဝ် လပါ်ဒပ်ပၞာန်တံ ဗက်ကၟာတ်လဒဵုမံၚ်တုဲ ဒးစကာမံၚ် VPN တၟိတၟိ မွဲတုဲမွဲပၠန်ရောၚ် လိက်ဒုၚ်စဳရေၚ်ဂှ် ထမံက်ထ္ၜးလဝ်ရ။
ဟိုတ်နူပတိုန်လဝ် ၚုဟ်စကာအေန်တာနိတ် ဒှ်အာၜါဆတုဲ စပ်ကဵု ပရေၚ်နဲကဲပညာဂှ် သြန်အိုတ်၊ ဘဲအန္တရာယ်မၞိဟ်လေဝ်နွံ၊ ဒပ်ပၞာန်သွက်ဂွံဂွံထ္ၜးဟိုတ် ပရေၚ်ဓရတ်သြန်ကေုာံ စၟဳစၟတ်မံၚ်ဖုၚ်တံဂှ် ဒှ်အရာဖံက်ပကဝ် ပရေၚ်ဂီုကၠီုပုဂ္ဂလိကတံရောၚ် သ္ဂးရ။
မွဲလပါ်ပၠန်ဂှ် သွက်ဂွံကလေၚ်ပ္လန်ပရိုၚ် လ္တူအေန်တာနိတ်ကီု စပ်ကဵုပါ်ပါဲမံၚ်ပရေၚ်ဍုၚ်ကွာန်တံဂှ် သွက်ဂွံကၟာတ်လဒဵုရပ်စပ်အာမာန် ဒက်ပ္တန်လဝ်ကမ္မတဳမၚ်ရံၚ် ပရေၚ်စကာအေန်တာနိတ် ပွိုၚ် ၂၄ နာရဳ မွဲရ။
ဟိုတ်နူ ယန္တရာပကီုပရာတ် ဒပ်ပၞာန်နာနာသာ် ညံၚ်ရဴပရေၚ်မၚ်ရံၚ် စၟဳစၟတ် ကမ္မတဳနာနာတံနွံမံၚ်ဂှ်တှ်ေ သွက်ကာလအဓါန်ဂတတေံမ္ဂး သွက်ပရေၚ်ဂီုကၠီုဒဳဂျေတ်တေလ်ဂှ် ညံၚ်ဂွံကဵုဖျုန် ပတိုန်ကဆံၚ်ညိဂှ် ဥူတိုဝ်ဇြဝ်လာတ် ကဵုလဝ်ကသပ်ရ။
“ပရေၚ်ဂီုကၠီုဒဳဂျေတ်တေလ်ဇကုဂှ် ဒှ်ပထမရ။ စပ်ကဵုအရာဏအ်တုဲ ပၟိက်ကိစ္စဟၟဲမ္ဂး အရာမၞုံကဵုအန္တရာယ်တံဂှ် လ္ပကော်ဘိက်နၚ်ညိ။ ပရေၚ်ဒဳဂျေတ်တေလ်ဇကုဂှ် ဗွဲမအောန်အိုတ် ညံၚ်ဂွံစကာဗွဲမဂီုကၠီုမာန်ဂှ် ဒးပတိုန်အဆံၚ်တုဲ အကာဲအရာဏအ်ဂှ် သွက်အခိၚ်မွဲခဏဓဝ်ဟွံသေၚ်တုဲ သွက်ကာလလအ်လ သွက်ဂွံဆဵုဂဗအာဂှ် ဗီုလဵုဂွံပလေဝ်စအာရော အဓိက မိက်ဂွံဟီုအရာဏံရ” သာ်ဝွံ သ္ဂးရ။
နူကဵုဂိတုနဝ်ဝေမ်ဗါ သၞာံအာတေံ စိုပ်ကၠုၚ်ဂျာန်နဝါရဳ ပ္ဍဲသၞာံဏအ်ဂှ် ပ္ဍဲအကြာကာလပေါဲရုဲမာဲမ္ဂး ပရေၚ်ဟီုဂးချူဆန် လ္တူအန်လာၚ်တံဂှ် ဒပ်ပၞာန် မၚ်ရံၚ်ရပ်စပ်မံၚ်ပွိုၚ် ၂၄ နာရဳတုဲ ပရေၚ်စောဲအမှု ရပ်ချုက်လဝ်တံ နွံမံၚ်ရောၚ်။
ဟိုတ်ဂှ်ရ ပ္ဍဲအကြာပွိုၚ် ၃ ဂိတုဏံ ဟိုတ်နူပရေၚ်ဟီုဂးချူဆန် လ္တူအန်လာၚ်တုဲ မၞိဟ်ကြပ်စိုပ် ၅၀ တၠ ဒးဒုၚ်ရပ်ချုက်လဝ်တုဲ အပ္ဍဲဏံ မၞိဟ်ဒးဒုၚ်ရပ်လဝ် နကဵုသၞောဝ်စဵုဒၞာပေါဲရုဲမာဲ ၂၉ တၠ နွံမံၚ်ရောၚ် ဂွံတီကေတ် နူကဵုတၚ်နၚ်ပရိုၚ် ပရဝ်ဂျက်အေန်တာနိတ် ဍုၚ်ဗၟာရ။
ပရိုၚ် – သြၚ်လောန်တိုၚ်မ်
Photo – Social Media