ပရေၚ်ၜိုဟ်လလမ်ဍုၚ်ဗမာ သ္ၚောဲမံၚ်ဏီရောၚ်

နေဗျဳဒဝ် ၊ နိုဝမ်ပါ ၂၀

စပ်ကဵုပရေၚ်ၜိုဟ်လလမ်တုဲ ညံၚ်သ္ဂောံဂွံအာ ထာဝရ ပရေၚ်ၜိုဟ်လလမ်မာန် ဂစာန်ကၠောန်အာရောၚ် ပ္ဍဲနိုဝမ်ပါ ၁၈ ဂှ် သမ္မတခါန်ကၞက်ကေတ်တ် က္ဍိုပ်သ္ကိုပ်သီလဝ်အဝဵု ဥူမေန်အံၚ်လှိုၚ် ဟီုလဝ်ဂလာန် ပ္ဍဲကဵုစၠတ်ထဝ်ကၟိန်ဍုၚ်ရ။

ပ္ဍဲသၞာံဂတ အကြာပွဳပွူတ္ၚဲကၟိန်ဍုၚ်မ္ဂး သွက်ဂွံကၠောန်အာ သဘၚ်သဳကၠဳ ပရေၚ်ၜိုဟ်လလမ်မွဲမာန် စဳဇန်လဝ်တုဲ ကဵုလဝ်တာလျိုၚ်ကု ကမ္မတဳပ္ညဳပ္ညပ်ထမံက်ရုပ်ရဴ ပရေၚ်ၜိုဟ်လလမ် တုဲမံၚ်ရဂှ် ညးဟီုရ။

ကၠာရးနိဂီုဍုၚ်ဗမာ အခိၚ်ဟွံဂွံသၠးပွးတေံဏံ ပရေၚ်ပြဿနာ ပဋိပက္ခရပ်လွဟ် က္တဵုဒှ်လဝ်တုဲ သွက်ဂွံသောၚ်ကလးအာ ပဋိပက္ခတံဏံ နကဵုပရေၚ်ဍုၚ်ကွာန် ဒးသဳကၠဳပ္ညဳပ္ညပ်အာရောၚ် သ္ဂးရ။

ဣဏံဝွံ ပရေၚ်လုပ်သၞောဝ်အလဵုအသဳပၞာန် ညံၚ်ဂွံသၠဲလးတိုန်အာကီု၊ အဝဵုပရေၚ်အုပ်ဓုပ်သ္ဇိုၚ်ဒပ်ပၞာန် ညံၚ်ဂွံခိုၚ်အာ ကေုာံ ပရေၚ်ညိၚ်ဝပ် အပ္ဍဲဍုၚ်သွက်ဂွံထိၚ်အာကဵု နူကဵုသၟဝ်သ္ဇိုၚ်ဥပဒေ ပရေၚ်အုပ်ဓုပ်ဍုၚ်ဂှ် ရန်တၟံလဝ်ရောၚ် ညးခါတ်အကာဲ ပရေၚ်ဍုၚ်ကွာန်တံ ပါ်ပါဲထံက်ထ္ၜးရ။

နူကဵုလက်ထက်ကံၚ်သဳပၞာန်တေံ ပြံၚ်လှာဲဒက်ပတန်လဝ် အလဵုအသဳပၞာန် လၟုဟ်ဏံတုဲ ဂကောံဟွံပန်မံၚ်ကဵု ဒပ်ပၞာန်ဗမာတံဂှ်ရ ဗွဲကြဴဏံ ဒပ်ပၞာန်ဗမာ ပ္ညဳပ္ညပ်တက်ကျာ သဳကၠဳကၠုၚ်မံၚ် မဒှ်ရ။

တုဲကၠုၚ် အကြာတ္ၚဲတံဏံ ဝန်ဇၞော်ပရေၚ်ဍုၚ်သအာၚ်သေံ အာလဝ်နေဗျဳဒဝ်တုဲ အကြာအလဵုအသဳပၞာန်ကဵု KNU, KNPP တံ သွက်ဂွံတက်အာကျာဂှ် နူကဵုဍုၚ်သေံ လုပ်အကြာပ္ညဳပ္ညပ်အာဟီုဂှ် အာအတိုၚ်မူ SCEF ရဂှ် KNU,KNPP တံ ကလေၚ်ဟီုလဝ်ရ။

ရံၚ်အာဝၚ်မွဲဒမြိပ်မ္ဂး နကဵုဂကောံ ကောံကောံကလောအ်ကလောအ် ဂှ် ဂကောံပၞာန်ဗမာတံ ဒုၚ်တဲသဳကၠဳဟွံသေၚ်၊ မွဲဂကောံတုဲမွဲ ဂကောံဟေၚ် ပြံက်ကၠောန်လဝ်ဂှ်ရ ပရေၚ်ၜိုဟ်လလမ်ဟီုဂှ် ဒှ်ကၠုၚ် ဟွံသေၚ်ပုဟ် ညးလ္ၚတ်ပရေၚ်ဍုၚ်ကွာန် ဥူကျဳမျေအ် သ္ၚဳဂၠိပ်ရ။

“SCEF ဂှ်တှ်ေ ကောံဗီုဏံတုဲ ဒုၚ်မှ ဂွံဏောၚ်။ မူဇကု ယှအ်ကဵုဗက်ဟွံဂတာပ် ဇြဟတ်ဂှ် မာန်ဍေံတံဟွံသေၚ်ပုဟ်။ ရဲဏံ (ဂကောံပၞာန်) ဂှ်လေဝ် ဂကောံဇြဟတ်ဇၞော်ဇၞော်တံ ကောံသဳကၠဳကၠုၚ်တှ်ေ ဆလအ်မှ သဳကၠဳလဝ် ပ္ဍဲကဵုဝၚ် ဟွံကေၚ်နွံကၠုၚ်ပုဟ် (ဟွံမွဲပုဟ်) အတေံမွဲဂကောံ အဏံမွဲဂကောံ ကၠောန်ကၠုၚ်လဝ် မွဲအာယုက်ရလေဝ်။ ဟဂှ်တှ်ေ ပရေၚ်ဏံ (SCEF ကေုာံ ဂကောံပၞာန်တံ သဳကၠဳ) ဗီုလဵုမှ ဒှ်ဟွံသေၚ်ပုဟ်။ ဍေံ(မေန်အံၚ်လှိုၚ်) မိက်ဂွံကၠောန်ပရေၚ်ၜိုဟ်လလမ် ဟီုမံၚ်ဂှ် ဒှ်ဟွံသေၚ်ပုဟ်” သာ်ဝွံ သ္ဂးရ။

ဂကောံဇြဟတ်ပၠန်ဂတးတမ်ကညၚ်တံကီု ဂကောံမဟာမိတ် ကောန်ဍုၚ်အရၚ် ဒက်ပတန်လဝ် SCEF ဖျေံလဝ် တၚ်ပတဝ်က္ဍိုပ် ပရေၚ်ဍုၚ်ကွာန် ၆ တၚ်ဂှ် စဵုစးတၞဟ်ခြာမံၚ်ကဵု အလဵုအသဳပၞာန်တံ ဖျေံလဝ် မူဝါဒပရေၚ်ၜိုဟ်လလမ်ဂှ်ရောၚ်။

ဗွဲတၟေၚ် သ္အးကၠေံထောံ ပရေၚ်သီအဝဵုဗွဲလအိတ်တုဲ တၚ်အဓိက ညံၚ်ဂွံပတိတ်ထောံ နူအပ္ဍဲပရေၚ်ဍုၚ်ကွာန် ဒပ်ပၞာန်ပါလုပ်မံၚ်ဂှ် ဒးပလီုထောံ သ္ဇိုၚ်သၞောဝ်ဥပဒေ ၂၀၀၈ မဒှ်ရ။

ဂကောံကောန်ဍုၚ်အရၚ်ရပ်လွဟ်တံ ခါရ ကေတ်ပရေၚ်ၜိုတ်လလမ် တုဲ မိက်ဂွံကၠောန်ပရေၚ်ဍုၚ်ကွာန်မ္ဂး ညံၚ်ဂွံဒက်ပတန် ဗော်ပရေၚ်ဍုၚ်ကွာန်၊ မိက်ဂွံကၠောန်ပရေၚ်ပိုန်ဒြပ်တှ်ေလေဝ် ကၠောန်ဂွံတုဲ နကဵုဒပ်မၚ်ပယျဵုတံ ယိုက်ဂၠေၚ်အာ တာလျိုၚ်မာန် ရောၚ် ဥူမေန်အံၚ်လှိုၚ် ဟီုလဝ်နွံရ။

ဒုၚ်သ္ဇိုၚ်လ္တူမူဝါဒ ဟွံတုပ်သၟဟ်တုဲ သွက်ဂွံသဳကၠဳအာ ပရေၚ်ၜိုဟ်လလမ် ကု အလဵုအသဳ NUG ဂှ် အလဵုအသဳပၞာန် ဟွံဒုၚ်တဲ၊ သွက်ဂွံတက်အာကျာကဵု ဒပ်ပၞာန်အာရက္ခ AA ဂှ်လေဝ် ပါဲလဝ် မဒှ်ကီုရ။

အပ္ဍဲအခက်အခုဲပရေၚ်ဍုၚ်ကွာန် ဍုၚ်ဗမာဏံ ညးဆေၚ်စပ် သီုဖအိုတ်တံ ပါလုပ်သဳကၠဳအာတုဲ သွက်ဂွံဂါံကွာ်အာ ပရေၚ်ၜိုဟ်လလမ် ဍာ်ဇမၠိၚ်ဂှ် အကာဲအရာသ္ၚောဲခြာမံၚ်ဏံရောၚ် ညးခါတ်အကာဲ ပရေၚ်ဍုၚ်ကွာန်တံ ထံက်ထ္ၜးရ။

မွဲလပါ်ပၠန် စပ်ကဵုပလေဝ် သ္ဇိုၚ်သၞောဝ်ဥပဒေ ၂၀၀၈ တုဲ ပရေၚ်သဳကၠဳလဝ် နူကဵုအခိၚ်သီအဝဵုတေံ ဂွံလဝ်တၚ်တုပ်စိုတ် ၄၃ တၚ် ဂှ်လေဝ် ပတဝ်အာမံၚ် သွက်အဝဵုပၞာန် ဂွံတန်ကြန်ခိုၚ်ဗိုန်အာဂှ် ပရေၚ်သ္ၚဳဂၠိပ်တံ နွံရ။

သ္ဇိုၚ်သၞောဝ်ဥပဒေ ဒုၚ်သ္ဇိုၚ်ကဵု ဖိတ်ဒရေဝ်ဒဳမဝ်ကရေသဳနွံမှလေဝ် ဂွံပရေၚ်ၜိုဟ်လလမ်ဍာံဍာံမာန်တုဲ ယဝ်ရဆက်အာမံၚ် အတိုၚ်ဏံမ္ဂး ပေါဲပၞာန်ဆက်ဂၠိၚ်မာန်ရောၚ် နူကံၚ်သဳပရေၚ်အုပ်ဓုပ် ကာလအကြာ IEC ညးအုပ်ကာ ၂ ဥူဗညာ ဟီုကဵုဌာန်ပရိုၚ် သြၚ်လောန်တိုၚ်မ်ရ။

“ဆက်အာမံၚ် အတိုၚ်ဏံမ္ဂး မေန်အံၚ်လှိုၚ် ဟွံကပုဟ် ညးလဵုတိုန်န် ဒုၚ်သ္ဇိုၚ်ကဵုသၞောဝ် ၂၀၀၈ ဏောၚ်၊ ဒပ်ပၞာန်ကေတ်လဝ် ပ္ဍဲဇၟာပ်စၚ်ပရေၚ်ဍုၚ်ကွာန်မ္ဂး ၜိုတ်လဵုပါ်ကဵုလဝ်(အဝဵုအာဏာ) တွဵုရးတံဒှ်ဒှ် အခေါၚ်ပိုၚ်ပြဳကေတ်တ် ဗီုလဵုကဵုလဝ်ကဵုလဝ် သောၚ်ကလးအာကဵု နနဲပရေၚ်ဍုၚ်ကွာန်ဟွံသေၚ်တုဲ ပေါဲပၞာန်ဗီုလၟုဟ်ဏံ ဆက်နွံအာဏောၚ်” သာ်ဝွံ သ္ဂးရ။

တုဲပၠန် ဒုၚ်သ္ဇိုၚ်အခေါၚ်အရာမၞိဟ်တုဲ သွက်ဂွံဂွံ ပရေၚ်ဍုၚ်ကွာန် ညိၚ်ဝပ်ကဵုပရေၚ်ဖောအ်ဗြဳတံဂှ် ဒပ်ပၞာန်ကလေၚ်စဴအာ ဒၞာဲပၞာန်တုဲ ဒးမံၚ်စံၚ်အာ သၟဝ်ပရေၚ်ကောပ်ကာဲ အလဵုအသဳညးဍုၚ်ကွာန်ရောၚ် ညးဆက်ဟီုရ။

သွက်ပရေၚ်ဏံ ဒးဒေါအ်အာ ပန်ပှော်သီုညးဖအိုတ်တုဲ ဒးဗလးပတိတ် ကောန်ထံၚ်ပရေၚ်ဍုၚ်ကွာန်တံဂှ်ကီု၊ ထမံက်အာရုပ်ရဴ ပေါဲသဳကၠဳတက်ကျာ ပရေၚ်ဍုၚ်ကွာန် သီုညးဖအိုတ်တံ ပါလုပ်ဂှ်တုဲ ချူဓဇက်သ္ဇိုၚ်သၞောဝ်ဥပဒေဂှ် ဒးကဵုအခေါၚ်ရီုဗၚ် ပရေၚ်ဗစာရဏာမၞိဟ်တံရောၚ် ဥူဗညာ ထံက်ထ္ၜးလဝ်ရ။

ဆဂး ဗီုပြၚ်အလဵုအသဳပၞာန် ထမံက်ကၠောန်မံၚ် ပရေၚ်ၜိုဟ်လလမ် ဟီုဂှ် ပံက်အာဂကောံကဵုကသပ် ပ္ဍဲကဵုပရေၚ်ၜိုဟ်လလမ်ဂှ် ညးဍုၚ်ကွာန်တံကီု ဂကောံကောန်ဍုၚ်အရၚ်တံ ညံၚ်ဂွံထပ်ပါကၠုၚ်ဂှ် စန်ဒက်အာမံၚ် နူကဵုဗော်ပရေၚ်ဍုၚ်ကွာန် ကေုာံ ဂကောံမှာဇန်တံရ။

မွဲလပါပၠန် ဟိုတ်နူဒပ်ပၞာန်ဗမာ ကြဳဗုမ်တုဲ ညးဍုၚ်ကွာန်တံ ပရေၚ်ဒးဘဲဝပ်ချိုတ်ကီု၊ ဒၞာဲစမြိုၚ် ပရေၚ်ပညာ၊ ထတ်ယုက်၊ ဌာန်ဒတန်သာသနာ ဆေၚ်စပ်ကဵုညးဂမၠိုၚ်တံ လီုလာ်အာဂှ်တုဲ ညးဒးပါဲဘဲပၞာန်တံ ဆက်နွံမံၚ်ဖိုအ်ရောၚ်။

ဣဏံဂှ် သွက်ဂွံဂွံပရေၚ်ၜိုဟ်လလမ်ဂှ် ဒှ်မံၚ်သဘဴပရေၚ်လဝေၚ်ပၞာန် ဒပ်ပၞာန်ကြဳမံၚ်ဗုမ်ရဂှ် ဥက္ကဌ NSPNC ဝန်ဇၞော်ပရေၚ်စဵုဒၞာ သ္ကိုပ်ပၞာန်ယာပျေအ် ဟီုပတိတ်လဝ်နွံရ။

စပ်ကဵု သောၚ်ကလးအာ ပြဿနာပရေၚ်ဍုၚ်ကွာန်မ္ဂး လမျီုပိုန်ဟာန် ညးဍုၚ်ကွာန်ကေုာံ ပိုန်ဒြပ်ဘဝမၞိဟ်တံ ညံၚ်ဟွံဂွံ ဆောံလေၚ် ယုတ်ဒေက်အာဂှ် ညံၚ်ဂွံစွံဇြိုဟ်နက်ထေက်ရောၚ် ဥူမေန်အံၚ်လှိုၚ် ဟီုမံၚ်ကီုလေဝ် ကွေံကွေံဍာံဍာံ ညးကလိလောန်လဝ်တံဂှ် ဒှ်မံၚ်ဒပ်ပၞာန်ဗမာတံရရောၚ် ထ္ၐးမံၚ်သက်သဳ နွံရ။

အပ္ဍဲကဵုမွဲၜါတ္ၚဲဏံ ဒၞာဲတိဍာ်ဗော်ဍုၚ်မန်တၟိ ဒေသကၞောတ်ၜဳရေဝ် ဒပ်ပၞာန်ဗမာကြဳလဝ်ဗုမ် ပ္ဍဲကဵုကွာန်ဟဠာန်ကဵု ချေံဍာ်တံဂှ် ညးဍုၚ်ကွာန် ချိုတ် ၄ တၠ ဒးလဝ်ဘဲဝပ် ဟွံအောန်နူ ၂၀ တၠ ရ။

နကဵုတၚ်ရန်တၟံနွံနွံ ကြဳဖျေံဗုမ် ပ္ဍဲကဵုကွာန် ဂကောံဒပ်ပၠန်ဂတးတံ ဟွံချဳဒရာၚ်ပရေၚ်ပၞာန်ဂှ် ဒပ်ပၞာန်ဗမာ ကလိလောန်ဒုဟ်ရာဇဝတ် ဂကူမၞိဟ်တံရောၚ် ကံၚ်သဳဖိတ်ဒရေဝ်ဍုၚ်မန် MSFC သ္ဂးရ။

ဘပဠ ပလီုပလာ်အာ ပိုန်ဟာန်လမျီုညးဍုၚ်ကွာန်တံ ကဵုအာဇြဟတ်ဟရိုဟ် လ္တူဂကောံဇြဟတ်ပၠန်ဂတးတံတုဲ အတိုၚ်ဂၠံၚ်တရဴပရေၚ်ဍုၚ်ကွာန် ဒပ်ပၞာန်လးလဝ် ညံၚ်ဂွံစိုပ်ကၠုၚ်ဂှ် ဂစာန်ကၠောန်မံၚ်ရောၚ် ထံက်ထ္ၜးလဝ်ရ။

ဆဂး ဂစိုတ်မံၚ်ညးဍုၚ်ကွာန်တံဂှ်ကီု ထောံဖျေံဗုမ်ပလီုမံၚ်ကွာန် နကဵုပရေၚ်ပကီုပရာတ် ဗီုတံဏံ ဆလအ်မှလေဝ် ဒက်ပတန်အာ ပရေၚ်ၜိုဟ်လလမ်ဍာံဍာံ ဟွံမာန်ပုဟ် ပ္ဍဲကဵုနိုဝမ်ပါ ၁၉ ဂှ် ကံၚ်သဳဖိတ်ဒရေဝ်ဍုၚ်မန် လလောၚ်တြးလဝ်ရ။

ပရိုၚ်-သြၚ်လောန်တိုၚ်မ်

Photo – MOI

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *