သဵု(လ်) ၊ နဝ်ဝေမ်ဗာ (၁၀)
ကမ်လှောဝ်လီုလီု လ္ပာ်ကိုဝ်ရဳယျာသၟဝ်ကျာတံ တတ်ကၠောံပယျဵုၜါဍုၚ်တုဲ မပန်ဗလးလဝ် ဟွံလအ်ဏီတံဂှ် ကလေၚ်ဟံၚ်ကေတ်တုဲ ပါ်ကရေက်လ္ၚတ်လဝ်ရောၚ် ဒပ်ပၞာန်ကိုဝ်ရဳယျာသၠုၚ်ကျာ ဟီုဂးလဝ် ပ္ဍဲဂိတုနဝ်ဝေမ်ဗာ (၈) တေံရ။
ပ္ဍဲဂိတုနဝ်ဝေမ်ဗာ (၂) ဂှ် ကိုဝ်ရဳယျာသၟဝ်ကျာ ပန်ပှော်လဝ် ကမ်လှောဝ် (ballistic missile) တရဴဇမ္ၚောဲဂၠေံဂၠေံ မပါလုပ် ကမ်လှောဝ် (၂၀) ဖ္ဍိုက်ပြၚ်တုဲ နူကဵုလ္ပာ်ပရေၚ်အုပ်ဓုပ်သဵု(လ်) တံ လလောၚ်တြးကၠုၚ် တၚ်ကဵုသတိ တၟေၚ်ၚ်တၟဟ်ဟ်မွဲ ညးမသ္ပဒတဴဒၟံၚ် ပ္ဍဲတ္ကအ်ယူလာန်ဒိုဝ် Ulleungdo တံ သွက်ဂွံအောပ်မံၚ် ပ္ဍဲကတိုၚ်ဂဒုက်တံ မဒှ်ရ။
စနူကဵုအခိၚ်ပေါဲပၞာန် ကိုဝ်ရဳယျာ သၞာံ ၁၉၅၃ တေံတုဲဂှ်တုဲ လၟေၚ်ဒဒှ်ဏံဝွံ ဒှ်ပထမကိုပ်ကၠာအိုတ်ရဂှ် ဒပ်ပၞာန်သဵု (လ်) ဟီုဂးလဝ်ရ။
ကိုဝ်ရဳယျာသၠုၚ်ကျာဝွံ သွက်ဂွံဂၠါဲကမ်လှောဝ် မဗၠိုက်အာ အပ္ဍဲဒမြိုပ်ဍာ် နူ (၁၅၀၀) မဳတာ စဵုကဵု (၂၀၀၀) မဳတာဂှ် ဗလးလဝ် က္ၜၚ်ဗၠိုပ်ဍာ် မွဲဖ္ဍိုက်ရောၚ် ပရိုၚ်မဳဒဳယျာ NK News ဖျေံသ္ဇိုၚ်သဵု(လ်) တံ ထ္မံက်ထ္ၜးလဝ်ရ။
ကမ်လှောဝ် ကိုဝ်ရဳယျာသၟဝ်ကျာ SA-5 လီုလီု ဇမၠိၚ် (၃) မဳတာ၊ အနာံ (၂) မဳတာမၞုံတံဂှ် ဒဒှ်ရဟံၚ်ပ္တိတ်ဂွံ ဗွဲမအံၚ်ဇၞးဂှ် ဌာနဝန်ဇၞော်ကာစဵုဒၞါတံ လလောၚ်ပ္တိတ်လဝ်ရ။
“SA-5 ဂှ်ဝွံ နဒဒှ်ကမ်လှောဝ် နူဗလးတိဏံ ပန်ဗလးဏာ ဂၠးအကးတေံဂှ်လဝ် သုၚ်စောဲမာန်ရ၊ ပ္ဍဲပေါဲပၞာန်ယူကရုၚ်ဂှ်လေဝ် တုဲကၠုၚ်ဟွံလအ်ဏီ ရုယှာသုၚ်စောဲလဝ် ကမ်လှောဝ်လအာတုပ်သာ်ဏံ နူဗလးတိ ပန်ပှော်ဂၠးအကးတေံ ဂွံဂှ်ကီုရ” သာ်ဝွံ ပါလုပ် ပ္ဍဲတၚ်လလောၚ်တြး ဌာနဝန်ဇၞော်ကာစဵုဒၞရ။
ကိုဝ်ရဳယျာသၟဝ်ကျာဝွံ ဂယျာန်ပါဲလဝ် ဒဒှ်ထံက်ပၚ်ကဵုဒၟံၚ် မကမ်အမၠံက် ကုမဝ်သကိုဝ်သ္ၚိတ်တ် သွက်ပေါဲပၞာန်ယူကရုၚ်ဟွံသေၚ်ပုဟ် လအ်ဂွံမွဲတ္ၚဲတုဲဂှ် တၚ်လလောၚ်တြးဏံ မံက်တိတ်ကၠုၚ်လဝ်ရ။
ညးမၞုံအခေါၚ်ဟီုဂး ပရေၚ်ဂီုကၠီုဂကူ သ္ၚိဗု (John Kirby) ဂှ် ကိုဝ်ရဳယျာသၟဝ်ကျာဝွံ ပ္ဍဲသၟဝ်မပလံၚ်ပ္တိုန်သွံတြးဒၟံၚ် ကုဍုၚ်သ္ကုတ်ဗၟံက်လဒေါဝ်တံ ဟွံသေၚ်မ္ဂး အာဖရိကတံဂှ် ဒဒှ်ရသီုကဵုထံက်ပၚ်ကဵုဒၟံၚ် ရုယှာ “ကမ်လှောဝ်ဗွဲမဂၠိုၚ်ဂၠေၚ်” ဂှ် ဟီုဂးလဝ်တုဲ နကဵုမဝ်သကိုဝ် ဂွံဒုၚ်လဝ်တဲ နွံဟွံမွဲဂှ် ဟွံဂွံတီကေတ် သောၚ်ၚ်ကၠးကၠးဏီရောၚ် ဟီုဂးလဝ်ရ။
နဒဒှ်ခၠေဝ်ပၠန် ကုပြဝပံၚ်တောဲ ပ္ကတ်ပ္ကေၚ်ပရေၚ်ပၞာန်ကျာဇၞော်အိုတ် အကြာသဵု(လ်) ကေုာံ ဝါယှေန်တာန်တံ ပ္ဍဲဂိတုဏံပြဟ်ဟ်တေံဂှ်တုဲ ဖျုၚ်ယာန်ဝွံ သီုကဵုကမ်လှောဝ်ပန်ပှော်အကြာတိုက်တံ မပါလုပ်ဂှ် ကၠောန်သ္ပလဝ် ပွပန်ပှော်ကမ်လှောဝ် မလုပ်ဗ္ၜတ်မွဲရ။
ပွမစမ်ၜတ်နျူကလဳယျာ ကိုဝ်ရဳယျာသၟဝ်ကျာဂှ်ဝွံ နူစပန်ဗလး ကမ်လှောဝ်သာ်ဏံဂှ်မွဲကဆံၚ် စိုပ်အာ ကၞောတ်အထောဋ်မာန်ဂှ် အမေရိကာန် ကေုာံ ကိုဝ်ရဳယျာသၠုၚ်ကျာတံ ကဵုလဝ်သတိရ။
Ref: CNA