မတ်မလီု၊ မေ ၂၈
ကံၚ်ဇြဳဖေဝ်ဒရာဍုၚ်မန် မမံက်ဂတဝ်ကၠုၚ် နူပၠန်ဂတးတမ်က္ညၚ်ဂှ် သွက်ဂွံရေၚ်တၠုၚ်အာ ပရေၚ်အုပ်ဓုပ် အခိၚ်အကြာ ဗွဲမစိုပ်တရဴဂှ် ကလေၚ်ဒက်ပ္တန်လဝ် ကမ္မတဳပရေၚ်အုပ်ဓုပ်ရောၚ် ဂိတုမေ ၂၇ တေံ ကံၚ်ဇြဳ လလောၚ်တြးဏာလဝ်ရ။
နကဵုကံၚ်ဇြဳဖေဝ်ဒရာဍုၚ်မန် ကြဴနူကဵုသ္ဘၚ်သဳကၠဳ အလန်ဒုတိယတုဲ ပ္ဍဲဍုၚ်မန် သွက်ဂွံရေၚ်တၠုၚ်အာ အရာပကၚ်ပရၚ်အဝဵုမာန်ဂှ် ကလေၚ်ဒက်ပ္တန်လဝ် ကမ္မတဳခၞံဗဒှ်သၞောတ်ဝ်၊ ကမ္မတဳသၞောဝ်ဓဝ် ကေုာံ ကမ္မတဳပရေၚ်အုပ်ဓုပ်တံရ။
ဥက္ကဌ ကမ္မတဳပရေၚ်အုပ်ဓုပ် ကံၚ်ဇြဳဖေဝ်ဒရာဍုၚ်မန် နာဲမန်သာၚ်ဂှ် ကြဴနူကဵုသ္ဘၚ်သဳကၠဳ အလန်ဒုတိယတုဲ လျိုၚ်ဌာနဂမၠိုၚ် နုက်တိတ်အာလဝ်တုဲ အခိၚ်လၟုဟ် ကလေၚ်ဗပေၚ်လဝ် လျိုၚ်ဌာန သီုဖအိုတ်ဂှ်ရ မ္ဒးလလောၚ်တြးဏာလဝ် သာ်ဝွံရောၚ်ဂှ် ဟီုကဵု ဌာန်ပရိုၚ်သြၚ်လောန်တိုၚ်(မ်) ရ။
“ကြဴနူသ္ဘၚ်သဳကၠဳပိုယ်တံ အလန်ဒုတိယတုဲဂှ် လျိုၚ်ဌာနလ္ၚဵုလ္ၚဵုတံ နုတိတ်အာလဝ်နွံရ။ ဒုလျိုၚ်ဌာနတံ ဟွံမွဲဂှ်ကီု၊ ဂအုပ်ရုၚ်လ္ၚဵုတံလေဝ် ဟွံမွဲဏီတုဲ အပ္ဍဲဌာနတၞဟ်ဟ်တံဂှ်လေဝ် သၞာဲဒဴတံ ဟွံပေၚ်ဒှ်ဒၟံၚ်ဂှ် ပိုယ်တံကေတ်အခိၚ်တုဲ ဒးကလေၚ်ဗပေၚ်လဝ်ရ။ ဆ္ဂး ဗွဲကြဴဏံ လျိုၚ်ဌာနဗွဲမဂၠိုၚ်ဂှ် ကလေၚ်ဗပေၚ်လဝ်တုဲယျဂှ်ရ မ္ဒးကလေၚ်လလောၚ်တြးလဝ် သီုဖအိုတ်ရ” သာ်ဝွံ သ္ဂးရ။
ပ္ဍဲကမ္မတဳပရေၚ်အုပ်ဓုပ်ဂှ် ဌာနစဵုဒၞါ၊ ဌာနပရေၚ်အပ္ဍဲဍုၚ်၊ ဌာနပရေၚ်ဗ္စာရဏာမၞိဟ် ကေုာံ ဟံၚ်ပြာ်၊ ဌာနပရေၚ်ပညာ၊ ဌာနပရေၚ်ထတ်ယုက်၊ ဌာနလလောၚ်ပရိုၚ် ကေုာံ ဆက်ဆောံကုမဟာဇန်၊ ဌာနပရေၚ်သၟတ်၊ ညးဗြဴ၊ ကောန်ၚာ် ကေုာံ တုပ်သၟဟ်အရာဂျန်တာ၊ ဌာနဆက်ဆောံဗွိုၚ်မ္ၚးဍုၚ်၊ ဌာနသြန်ဘဏ္ဍာ ကေုာံ အကံက်အခေါၚ်တံ ပါလုပ်ရ။
လျိုၚ်ဌာန ဌာနတံဏံဂမၠိုၚ်ဝွံ လ္ဂောံကဵုယၟုထ္မံက်ထ္ၜးလဝ်ဂှ်မ္ဂး ဒှ်ဂကူမန်အိုတ်ကီုလေဝ် ဒုလျိုၚ်ဌာန တံမပါလုပ် ဂအုပ်ရုၚ် ကေုာံ သၞာဲဒဴလ္ၚဵုလ္ၚဵုတံဂှ်တှ်ေ ဂကူဗၟာ၊ ကရေၚ်တံ ပါလုပ်တုဲ အပ္ဍဲဌာနဂှ်လေဝ် နူကဵုဒေသစုၚ်တုဲ ဒှ်ဂကူစုၚ်ဂှ် နာဲမန်သာၚ် ထပ်ဟီုဗပေၚ်လဝ်ရ။
ပ္ဍဲကံၚ်ဇြဳဖေဝ်ဒရာဍုၚ်မန်ဂှ် ဂကောံဇြဟတ်ပၠန်ဂတးက္ညၚ် အပ္ဍဲတွဵုရး မပ္တံကဵုဂကောံရပ်လွဟ်ကောန်ဍုၚ်အရၚ်၊ ရဲ CDM ၊ သၟာပရေၚ်ဍုၚ်ကွာန်၊ ဂကောံဗွိုၚ်မှာဇန်၊ ညးစၞးကောန်ဂကူဂမၠိုၚ်၊ ညးဗြဴ LGBT ကေုာံ ဂကောံသၟတ်တံ သၟးဟွံက ဒက်ပ္တန်လဝ် နကဵုတၠပညာတီကၠိုဟ်ဂမၠိုၚ်ရ။
ဒံက်တာသဳရိမန်ဆာန် လျိုၚ်ဌာန ဌာနလလောၚ်ပရိုၚ် ကေုာံ ဆက်ဆောံကုမဟာဇန် ကံၚ်ဇြဳဖေဝ်ဒရာဍုၚ်မန်ဂှ်လေဝ် ဌာနနွံပ္ဍဲကမ္မတဳပရေၚ်အုပ်ဓုပ် ဗွဲမဂၠိုၚ်ဝွံ ဂေတ်ဂြိပ်ဒၟံၚ် ဒဵုကဵုဗၞတ်ဗ္ၜတ်မွဲမွဲယျဂှ် ဟီုကဵု ဌာန်ပရိုၚ်သြၚ်လောန်တိုၚ်(မ်) ရ။
“ပၞောဝ်ကဵုဌာန နွံသၟဝ်ကမ္မတဳပရေၚ်အုပ်ဓုပ် (၉) ဂှ် ဗွဲမဂၠိုၚ်ဝွံ ဂေတ်ဂြိပ်ဒၟံၚ် စဵုကဵုဗၞတ်ဗ္ၜတ်မွဲမွဲယျ။ ဥပမာ သၟဝ်ဌာပရေၚ်စဵုဒၞါဂှ် ဒပ်ပၠန်ဂတးဍုၚ်မန် MSRF နွံဒၟံၚ်တုဲ နကဵုမဟာမိတ်ပရေၚ်ပၞာန်ဂှ် ပံၚ်တောဲကဵု ဒပ်စဵုဒၞါဍုၚ်မန် MSDF တုဲ စရေၚ်တၠုၚ်ဒၟံၚ် ပရေၚ်ချဳဒရာၚ်ပရေၚ်ပၞာန်တံရ” သာ်ဝွံ သ္ဂးရ။
လအာတုပ်သာ်ဂှ်ကီု ဌာနပရေၚ်ဗ္စာရဏာမၞိဟ် ကေုာံ ဟံၚ်ပြာ်၊ ဌာနပရေၚ်ပညာ ကေုာံ ဌာနပရေၚ်ထတ်ယုက်တံဂှ်လေဝ် ပ္ဍဲဒေသညးတံ ချဳဒရာၚ်မာန်တံဂှ် စရေၚ်တၠုၚ်ဒၟံၚ် ကမၠောန်ရီုဗၚ် ကမၠောန်ပရေၚ်ရေၚ်တၠုၚ်ကဵုတံဂှ်တုဲ ဌာနသှ်ေတံဂှ်လေဝ် စတုဲသ္ဂောံထ္မံက်ရုပ်ရဴမာန်ဂှ် ရေၚ်တၠုၚ်ဒၟံၚ်ရ။
ပ္ဍဲဌာနသၟတ်၊ ညးဗြဴ၊ ကောန်ၚာ် ကေုာံ အရာတုပ်သၟဟ်ဂျန်ဒါတံဂှ် ဟိုတ်နူပဋိပက္ခတုဲ သွက်ဂွံရီုဗၚ်မၚ်မွဲ ညးဗြဴ ကေုာံ ကောန်ၚာ်သၟတ် ဒှ်ဒၟံၚ်ဒဒိုက်တံဂှ် ရေၚ်တၠုၚ်ဒၟံၚ်တၟာဂလိုၚ်ရောၚ် ဂွံတီကေတ် နူကံၚ်ဇြဳဖေဝ်ဒရာဍုၚ်မန်ရ။
ကမ္မတဳပရေၚ်အုပ်ဓုပ် ကံၚ်ဇြဳဖေဝ်ဒရာဍုၚ်မန်ဝွံ ပံၚ်တောဲကဵု ဂကောံဇြဟတ်ပၠန်ဂတးကောန်ဍုၚ်အရၚ်၊ ဂကောံဇြဟတ်ပၠန်ဂတးတမ်က္ညၚ်၊ ဂကောံမှာဇန်ဂမၠိုၚ်၊ ဂကောံညးဍုၚ်ကွာန်ဂမၠိုၚ်တံဂှ်တုဲ ရေၚ်တၠုၚ်အာ ကမၠောန်ဒတုဲဖဵုညးဍုၚ်ကွာန်တံဏောၚ်ဂှ် ကဵုလဝ်သမ္တီရ။
ကြဴနူပၞာန်သီအဝဵုတုဲ နူကမ္မတဳပံၚ်တောဲရေၚ်တၠုၚ်ဍုၚ်မန် အခိၚ်အကြာ မဒက်ပ္တန်လဝ်ဂှ် ကြဴနူသ္ဘၚ်သဳကၠဳ အလန်ပထမ ပ္ဍဲသၞာံ ၂၀၂၃ မံက်တေံတုဲဂှ် ပြံၚ်လှာဲလဝ် နဒဒှ်ကံၚ်ဇြဳဖေဝ်ဒရာဍုၚ်မန်ရ။
မွဲလ္ပာ်ဂှ်ပၠန် ပ္ဍဲအလဵုအသဳညဳသၟဟ်ဂကူ NUG ဂှ် ဝန်ဇၞော်ပိတၠ ကေုာံ ပ္ဍဲကံၚ်ဇြဳကဵုကသပ်ပရေၚ်ညဳသၟဟ်ဂကူ NUCC ဂှ် ဗလးလဝ် ညးစၞးပိတၠတုဲ ကုဗော်ဍုၚ်မန်တၟိ ပါ်တိတ် AD ဂှ်လေဝ် သွက်ဂွံပံၚ်တောဲအာ ပ္ဍဲကဏ္ဍပရေၚ်ပၞာန်၊ ပရေၚ်ဍုၚ်ကွာန် ကေုာံ ပရေၚ်ဟံၚ်ပြာ်တံဂှ် တုပ်လဝ်စိုတ်ရ။
ပရိုၚ်−သြၚ်လောန်တိုၚ်(မ်)
ဗီု−MSRF