မတ်မလီု၊ မာတ်ချ် (၁၇)
ဒဒန်ဇုက်ၜဳကဍတ်(အတ္တရံ) မတ်မလီု၊ တွဵုရးဍုၚ်မန် အာယုက် (၂၅) သၞာံပြၚ်နွံဂှ် ဟိုတ်နူပသဲ တိုၚ်ဒဒန် မဗ္စိန်လဝ်ဂှ် ကလှ်တိတ်အာ က္တဵုဒှ်လဝ်ဂှ်ရ ပိုၚ်ခြာသၞောတ်ဗ္ၜတ်လဝ် အခေါၚ်အာကၠုၚ် ကွဳစက်လျိုၚ်မၞုံ လ္တူ (၃) တာန်တံရောၚ်ဂှ် ညးဒေသတံ ဟီုကဵု ဌာန်ပရိုၚ်သြၚ်လောန်တိုၚ်(မ်) ရ။
ဒဒန်ဇုက်ၜဳကဍတ် (အတ္တရံ) မတ်မလီုဂှ်ဝွံ တုဲကၠုၚ်ဂိတုမာတ်ချ် (၁၄) တေံ တိုၚ်ဒဒန် လ္ပာ်သြၚ်မတ်မလီု ဟိုတ်နူပသဲမဗ္စိန်လဝ်တံ ကလှ်တိတ်အာ ၜိုတ် (၅) မဳလဳဂှ်ရ လျိုၚ်မဒုၚ်မာန်တံ ဍိုန်လျစှ်ေတုဲ ပိုၚ်ခြာလဝ် အခေါၚ်အာကၠုၚ် ကုကွဳစက်လျိုၚ်မၞုံ လ္တူ (၃) တာန်တံဂှ်ရ။
ဟိုတ်နူလၟေၚ်ဒဒှ်ဏံတုဲ ကလေၚ်ပလေဝ်ပလေတ်ဒၟံၚ်ဂှ်ရ ပိုၚ်ခြာလဝ်အခေါၚ်အာကၠုၚ် ကုကွဳစက်လျိုၚ်မၞုံ လ္ပာ်လ္တူ (၃) တာန်တံဂှ်တုဲ နကဵုအပိုၚ်အခြာလၟိဟ်ယာန်တံဂှ်ဟေၚ် ကဵုလဝ်အခေါၚ်တတ်ကၠောံအာကၠုၚ်ဂှ် ညးဒေသမွဲတၠ ဟီုရ။
“နူကဵုကၠာတေံဂှ် စၟတ်လဝ် (၁၃) တာန်ရဏောၚ်။ ကွဳစက်သှ်ေတံ ကၠောံဟွံဂွံပုဟ်။ ခုၚ်ဂတာဍေံတံတေံ ကရောန်အာဂှ် ဂွံလဝ်ပရိုၚ်ရ။ သွက်ဂွံပလေဝ်ပလေတ်အဇာဇၞော်ဂှ် ကွဳစက်ကၠောံလ္ပာ်တေံ၊ လ္ပာ်ဏံ ဂၠိုၚ်ဒၟံၚ်တံဂှ် ဟွံပြေပြံၚ်တုဲ ဖအောန်ဖျေံလဝ်လျိုၚ်ရ။ ဒၟါနူဒှ်အခိၚ်ပလေဝ်လေတ်ဒၟံၚ်ဂှ်ရ ပြဟ်ဟ်ဏံ ကွဳစက်ဂမၠိုၚ် မွဲလ္ပာ် (၅) ဖ္ဍိုက်၊ မွဲလ္ပာ် (၁၀) ဖ္ဍိုက် ကဵုအာဒၟံၚ်ရ။ ဒးမၚ်ဒၟံၚ် အခိၚ်ဗွဲမလအ်လရ။ အာဟွံဂွံဟွံသေၚ်၊ အာဂွံ။ အောန်အိုတ် ဒးမၚ် ဘာ်နာဍဳ၊ ၜိုတ်မွဲနာဍဳရ” ဂှ် သ္ဂးရ။
ဒဒန်ၜဳကဍတ် (အတ္တရံ) မတ်မလီုဂှ်ဝွံ နွံဒၟံၚ် လ္တူဂၠံၚ်တရဴကူသာန်သွံရာန် ဗြဝတဳ−မတ်မလီုတုဲ ပ္ဍဲအရာအာ တွဵုရးကရေၚ်ဂှ် ဒှ်ဒဒန် အဓိကဒးသုၚ်စောဲဒၟံၚ်မွဲတၞုၚ်ရ။
အပ္ဍဲကာလမပလေဝ်ဒၟံၚ်ဒဒန်ဂှ် ဟိုတ်နူပိုၚ်ခြာလဝ် အခေါၚ်အာကၠုၚ် ယာန်မ္ဒးဖ္ဍိုက်ကပေါတ်ဗၞိက်တံဂှ်ရ ခရိတ်ပလံၚ်ဗစိုပ်တံ အိုတ်ဂၠိုၚ်ကၠုၚ်ဂှ် တၠကမၠောန်ကွတ်စက်မွဲတၠ ဟီုရ။
“အဓိကဂှ် ဒၞါဲဒေသအပိုၚ်အခြာကွတ်စက်တံလေဝ် ဒှ်ရ။ ပရေၚ်အာကၠုၚ်တရဴသီုညးဖအိုတ်ဂှ် ဟွံပြေပြံၚ်ဒှ်အာရ ၚုဟ်ကၠေၚ်တံဂှ်လေဝ် က္ဍၚ်ဒၟံၚ်ဏံဟီုတှ်ေ ဒှ်ဒဒိုက်ကွေံကွေံဏောၚ်။ ရဲလ္ပာ်ဒေသအပိုၚ်အခြာကွတ်စက်တံဂှ်တှ်ေ ပ္တိုန်ကပေါတ် ဟွံဂွံကွေံကွေံပုဟ်။ ဒးအာဒၟံၚ် (၃) (၄) လ္တုန်ဂှ်တှ်ေ ဟွံပြေပြံၚ်ပုဟ်လေဝ်။ ခရိတ်အိုတ်ဂှ် တိုန်အာတၟာဂလိုၚ်ရ။ လျိုၚ်သၟဝ် (၃) တာန်တံဟီုတှ်ေ ဇြိုၚ်အိုတ်ဂှ် ၜိုတ်ကာန်တာ၊ ဒိုၚ်နာရ ဂွံဏောၚ်။ ကၠာတေံ သၠာ (၆) လၟေၚ်ၚ်မ္ဂး ဒဵု (၁၄) ပေဂှ် ကၠောံဂွံဒၟံၚ်။ ဗီုဏံဂှ်တှ်ေ ကပေါတ်တံမုတံဂှ် ယိုက်လောဲဒၟံၚ်။ လက္ကရဴဏံ ဍေံတံဟွံကဵုကၠောံတုဲ ဒှ်ဒဒိုက်ကွေံကွေံ။ ပိုယ်တံ ဂေတ်ဏောၚ်ဟီုမ္ဂးလေဝ် ဒးဂေတ်ဒၞါဲဗ္ဒါဲဗ္ဒါဲ ကုဒဒန်ဏံ ဒဵုကဵုမွဲဗဂေတ်ဏောၚ်ဟီုတှ်ေ ဒှ်ဒဒိုက်ကွေံကွေံရ” သာ်ဝွံ သ္ဂးရ။
သ္အာၚ်နူဂှ်ပၠန် ပ္ဍဲဒၞါဲမတတ်ကၠောံ လ္တူဒဒန်တံဂှ်လေဝ် ၜိုန်ရကဵုလဝ်အခေါၚ် လျိုၚ်သၟဝ် (၃) တာန်တံကီုလေဝ် ပ္ဍဲဒၞါဲဖ္ဍိုက်ပ္တိုန်ကပေါတ်တံဂှ် ဒဵုကဵုပွဳပွူ (၃) တာန်ဂှ် ဟွံဂံၚ်ပ္တိုန်ရတုဲ လ္တူဒဒန်ဂှ်လေဝ် စွံသတိဇၞော်ဇၞော်တုဲ ဒးဒဳဒၟံၚ် သိုက်က်ရောၚ်ဂှ် ညးဒဳယာန်မွဲတၠ သ္ဂးရ။
ကွဳစက် လျိုၚ်မၞုံ လ္တူ (၃) တာန် မဟွံကဵုလဝ်အခေါၚ်တတ်ကၠောံ ပ္ဍဲဒဒန်အတ္တရံ မတ်မလီုတံဂှ် ကဵုတတ်ကၠောံ နူကဵုဒဒန်ထီုမၠဵု မၞုံဍုၚ်ကျာ်မြဟ်တံဂှ်ရ တရဴဂၠိၚ်သ္ၚောဲတုဲ ခရိတ်အိုတ်ကၠေၚ်စက်တံလေဝ် အိုတ်ဂၠိုၚ်ဒၟံၚ်ရောၚ်ဂှ် ဂွံတီကေတ်ရ။
မွဲလ္ပာ်တေံဂှ် ကိုန်စဳဇန် ဒဒန်ကၠောံၜဳကဍတ်တၟိ မသိုၚ်ခၞံလဝ် နကဵုသြန်ဓလေံဍုၚ်သ္အာၚ်တံဂှ်လေဝ် ကြဴနူဒပ်ပၞာန်သီအဝဵုတုဲ ဟိုတ်နူသြန်ဓလေံ ဒးဒုၚ်လဇလဝ်ဂှ်တုဲ ဒေါအ်ဇူလဝ် ကိုန်စဳဇန်ပရေၚ်သိုၚ်ခၞံဒဒန်တံရ။
ဒဒန်ဇုက်ၜဳကဍတ် မတ်မလီုဂှ် တုဲကၠုၚ်သၞာံ ၁၉၉၆ တေံ စသိုၚ်ခၞံလဝ်တုဲ ပ္ဍဲသၞာံ ၁၉၉၈ ဂိတုမာတ်ချ် (၂၇) တေံဂှ် စပံက်လဝ်ဒဒန်ဝွံရ။
ဒဒန်ဇုက်ၜဳကဍတ် မဒှ်ဂကူဒဒန် ပသဲဍိုန် အာယုက်မၞုံ (၂၅) သၞာံပြၚ်ဂှ်ဝွံ အခိၚ်လၟုဟ်ဂှ် စိုပ်ကၠုၚ်ဒဵုကဵုအကာဲအရာ ပရေၚ်ခိုၚ်ကၠိုက် ဍိုန်လျစှ်ေရ။
ပရိုၚ်−သြၚ်လောန်တိုၚ်(မ်)
ဗီုဓာတ်−IMNA