ဝါယှေန်တန်၊ ဒဳဇြမ်ပါ ၉
ပရေၚ်တိချဳလဝ် လောန်ကၠုၚ်ဂိတုမာတ်ချ်တေံကီု တၚ်ကော်ဆောပၞာန်အပ္ဍဲဍုၚ် နွံမံၚ်ကီုလေဝ် လကျှန် ပရေၚ်ပိုန်ဒြပ်ဍုၚ်ဗမာလ္ၚဵု လကျှန်တဴတက်နွံမံၚ်တုဲ ပ္ဍဲကဵုသၞာံဘဏ္ဍာဂတတေံမ္ဂး သြန်ကၠောန်ပတိတ်ကပေါတ် GDP ၃% ကလေၚ်တဴတက်မာန်ရောၚ် ဗာန်ဂၠးကဝ် တၟော်လဝ်နွံ ဟီုလဝ်ပ္ဍဲဒဳဇြမ်ပါ ၇ ရ။
ပရေၚ်ပိုန်ဒြပ်ဍုၚ်ဗမာ ကလေၚ်တဴတက်ရောၚ် ဂွံတော်ဆလဝ်ဂှ် ဟိုတ်နူဂွံလဝ်သြန်အရီုဗၚ်ထံက်ပၚ် သွက်ဘဲပရေၚ်တိချဳတံရောၚ် လိက်ဒုၚ်စဳရေၚ် ဗာန်ဂၠးကဝ် ဟီုလဝ်ရ။
အသိၚ်ပရေၚ်ပိုန်ဒြပ် ဂွံကလေၚ်ၚုဟ်ချဳ ပြဟ်ဟ်ဏံ ဇြဟတ် လကျှန်ခိုဟ်တိုန်မံၚ်ရောၚ် သ္ကိုပ်စၞောန်ပညုၚ်ဗာန်ဂၠးကဝ် ဆေၚ်စပ်ကဵု သေံကဵုဗမာ မဳလေန်တာ ဂေါတ်ခ် လလောၚ်တြးလဝ်ရ။
ဆဂး ပရေၚ်ပိုန်ဒြပ်ဍုၚ်ဗမာဝွံ ဒးဆဵုဂဗာမံၚ်ကဵု ပွမနွံမံၚ်ကဵုအပိုၚ်အခြာ ဂွံသြန်အထံက်ပၚ်ပရေၚ်ဘဏ္ဍာတံ၊ ပရေၚ်ပၞာန်အပ္ဍဲဍုၚ်တံ ကေုာံ ပရေၚ်တြးပၟတ်ဓါတ်လလဳ ဖျေံစိုတ်ဟွံဂွံတံဖိုဟ်ရောၚ် ညးဟီုရ။
စပ်ကဵုလိက်ဒုၚ်စဳရေၚ်ဏံတုဲ နူကဵုဌာန်ပရိုၚ်ရိုက်တာ သၟာန်ကေတ်အဆက်ကဵု ညးတာလျိုၚ်ဟီုဂးနွံ ကဝ်မယှေန်ပၞာန် နေပျဳတဝ်ကီုလေဝ် မုလေဝ်ဟွံဟီုဂး မွဲသာ်ရ။
ဟိုတ်နူဒှ်ကၠုၚ်လဝ် ပရေၚ်တိချဳ ပ္ဍဲဂိတုမာတ်ချ်ဂှ် ဇီုကပါ်လဝ်ကဵု ကောန်ဍုၚ် ၃၀% (ဟွံသေၚ်မ္ဂး) မၞိဟ် ၁၇ ပြကောတိကိုတ်နွံမံၚ်တုဲ သွက်ပရေၚ်ဘဏ္ဍာအိုတ် ဂိတုမာတ်ချ်သၞာံဏံမ္ဂး ပရေၚ်ပိုန်ဒြပ်ဍုၚ်ဗမာ ၂ ဒဿမ ၅% ဇြဟတ်အောန်အာရောၚ် နူကဵုဗာန်ဂၠးကဝ် တၟော်လဝ် ပ္ဍဲဂိတုဂျောန်ရ။
ဟိုတ်နူတိချဳလဝ် ရေတ်ချ်တာ ၇ ဒဿမ ၇ တုဲ စမြိုၚ်ဒၞာဲကေုာံ သ္ၚိဌာန်တံ လီုလာ်အာ ဗၞတ်ဒဝ်ဠာအမေရိကာန် ၁၁ ဗဳလဳယာန် ဟီုမွဲနဲပၠန်မ္ဂး ၜိုတ် GDP ကၟိန်ဍုၚ် ၁၄% တၟော်ဂွံလဝ် ဗာန်ဂၠးကဝ် ဟီုလဝ်ရ။
ဖျေံထောံအဝဵု အလဵုအသဳကောန်အရာပ် ဒဝ်အံၚ်သာန်သုကျဳ ညးမဂွံလာဘ်နိုဗါ ဒပ်ပၞာန်သီကေတ်အဝဵု ပ္ဍဲကဵုဂိတုဖေဖဝ်ပါရဳ သၞာံ ၂၀၂၁ ဂှ်တုဲ ဗွဲကြဴ အကာဲအရာဟောကၠံၚ်မံၚ် ပၞာန်အပ္ဍဲဍုၚ်လေဝ် သ္ကာတ်မြဟ်မံၚ်ကွေံရ။
စနူကဵု ဒဳဇြမ်ပါ ၂၈ ဒဵုကဵု ဂိတုဂျာန်နဝါရဳ ၂၀၂၆ တေံ သွက်ဂွံကၠောန်ပေါဲရုဲမာဲ က္ဍိုပ်သ္ကိုပ်ပၞာန်တံ စဳဇန်လဝ်ရ။
သ္ကိုပ်ပၞာန်တံ သွက်ဂွံဆက်အုပ်ဓုပ်အာ ကၟိန်ဍုၚ်မာန်ဂှ် ကၠောန်ဗ္ဒျ်ပေါဲရုဲမာဲအလီရောၚ် ရဲဂကောံအခေါၚ်အရာမၞိဟ်တံကဵု ဍုၚ်ပလိုတ်လ္ၚဵုတံ ဟီုဂးပျုတ်ဗ္ဒေက်မံၚ်အိုတ်ရ။
Ref:Reuters