ဝါယှေန်တာန်၊ ဂျူလာၚ် ၁၉
စပ်ကဵုပၠံၚ်ပိုက်ကၠေၚ်ဍေၚ် ကေုာံ သၟုဟ်ဓါတ်သဘာဝတံတုဲ ကာန်ပနဳဓါတ်အစောံ ဍုၚ်ပလိုတ်တံကဵု ညးတာလျိုၚ် အဳရတ်တံ ပ္ဍဲဂျူလာၚ် ၁၇ တေံ ထ္ပက်လဝ်စၟတ်တဲ တၚ်ပရေၚ်တုပ်စိုတ် လၟိဟ်ဗွဲမဂၠိုၚ် နွံရ။
ကောန်ဂကောံအိုပက် အဳရတ် ဂစာန်မံၚ် သွက်ဂွံသၠုၚ်ပတိုန်အာ ပရေၚ်ဆက်ဆောံ ကုအေမေရိကာန်တုဲ ဓါတ်အစောံညးတံ ညံၚ်ဂွံစိုပ်အာ ဗွဝ်ဖျာဂၠးကဝ်တံမ္ဂး နူပ္ၚံက်ၜဳဟဝ်မုဇ် ညံၚ်ဂွံဟွံဒးတတ်ကၠောံအာ ထမံက်အာရုပ်ရဴ အစဳအဇန် တရဴဂၠံၚ်နူဒၞာဲတၞဟ်ဟ်တံရောၚ်။
ပိုဲတံ သုၚ်စောဲမံၚ် မူဝါဒပံက်လဝ်ပါၚ်တြၚ်ရောၚ် နူညးကၠာဲဘာသာ မွဲကဆံၚ် သ္ကိုပ်ဝန်ဇၞော် အလဳ အာလ်ဇိုင်ဒဳ ဟီုလဝ် ပ္ဍဲကဵုပေါဲသဳကၠဳ ပရေၚ်ပိုန်ဒြပ် က္ဍိုပ်သ္ကိုပ်အဆံၚ်သၠုၚ် အမေရိကာန်-အဳရတ် ကၠောန်ဗဒှ်လဝ် အမေရိကာန်တေံရ။
အပ္ဍဲပေါဲသဳကၠဳဂှ် ကာန်ပနဳအမေရိကာန်၊ ဓါတ်အစောမ်၊ ပရေၚ်ထတ်ယုက် ကေုာံ နဲကဲပညာတံဂှ် ထ္ပက်လဝ်စၟတ်တဲ တၚ်တုပ်စိုတ် ကေုာံ လိက်တုပ်စိုတ်ကၠိုဟ်ခၠၚ် ၚုဟ်မး ၆၀ ဗဳလဳယာန်ဒဝ်လာ ဟွံဒးဒုၚ်ကၠေၚ်ဒက်လဝ် နကဵုဥပဒေတံရ။
ညးနွံကဵု ကိုန်အစဳဇန်တံ ယြဴညးလဵုမွဲဟွံဟီု ကၠုၚ်သဳကၠဳ ကုညးတံမာန်တုဲ၊ သွက်ညးတၞဟ် ညံၚ်ဂွံဒှ်အာအခက်အခုဲတံဂှ် မုလေဝ်ညးတံဖန်က်လဝ်ဟၟဲပုဟ် သ္ကိုပ်ဝန်ဇၞော် ဇိုင်ဒဳ ဟီုလဝ်ရ။
ဟိုတ်နူအမေရိကာန်-အေဿရေတံ အဟိန်ကၠောန်မံၚ်ပေါဲပၞာန် ကဵုအဳရာန်ဝွံ ဍုၚ်ဇိုၚ်ဝုတ်ဒိုဟ်သ္ၚိဗ္ဒာဲ လ္တူအဳရတ်ဂှ် ပရေၚ်ဇီုကပိုက်တံ နွံမံၚ်တုဲ လတူဒေသဗၟံက်လဒေါဝ်လေဝ် ပရေၚ်ဇီုကပိုက် ဗွဲမလှဲလး ဆက်နွံအာမံၚ်ရ။
ဟိုတ်နူပေါဲပၞာန်တံဏံတုဲ အကာဲအရာ မွဲလပါ်တေံ ထုဲကြာန်မံၚ်ကီုလေဝ် မွဲလပါ်ပၠန်မ္ဂး အဳရတ်ဂှ် ဒှ်မုက်လိက်ဂတ သွက်ပရေၚ်ဒက်ပ္တန်မဟာမိတ်ဂီုကၠီု ဗျူဟာတၟိမွဲကု အမေရိကာန် ကေုာံ ဍုၚ်တၞဟ်ဟ်တံရောၚ် ညးစၞးဒေသ တောန်ဗါရက် သမ္မတ ဒဝ်နေဝ် ထရ ဟီုလဝ်ရ။
သွက်ပရေၚ်လုပ်စိုပ် တိကၟာၚ်ကၠေၚ်ဍေၚ် ကွာနာ ၂ လပါ်ပလိုတ် ကေုာံ နာသဳရဳယာ ညံၚ်ဂွံပဵုခိုဟ်တိုန်ဂှ် ညးတာလျိုၚ်အဳရတ်တံ ထ္ပက်လဝ်စၟတ်တဲ တၚ်တုပ်စိုတ် ကုကာန်ပနဳကၠေၚ်ဍေၚ် အဓိကတံရ။
ပၠံၚ်ပိုက်ဂမၠိုၚ် သွက်ဂွံပါဲအာ ပ္ၚံက်ၜဳဟဝ်မုဇ်ဂှ် ကာန်ပနဳညးတံ ဓလိုက်တမ်ရိုဟ်အာရောၚ် ဥက္ကဌ ကာန်ပနဳ Chevron ဂျိက် စပဳရေန် အာလဝ် ဇြိုင်ဒဳဂှ် ဟီုရ၊
ဣဏံဝွံ ဒှ်ကၠုၚ်လၟေၚ်တရဴပလံၚ်ပတိတ် ကပေါတ်ဓါတ်အစောံ နူအဳရတ် ထပ်ဒှ်ကၠုၚ် မွဲဒၞာဲပၠန်ရောၚ်။
ကၠေၚ်ဍေၚ်အဳရတ်တံဂှ် နူကဵုပၠံၚ်ပိုက်မွဲဏံ သွက်ဂွံပလံၚ်ဗ္စိုပ်အာ ဇရေၚ်သၞေဟ်ၜဳလပါ်ပလိုတ် သဳရဳယျာ မနွံပ္ဍဲ ၜဳတိအဒေါဝ်တေံမာန်ရောၚ်။
ဟိုတ်နူပ္ၚံက်ၜဳဟဝ်မုဇ် ဒှ်ဒၞာဲ ကၠေၚ်ဍေၚ် ကေုာံ သၟုဟ်ဓါတ်သဘာဝ ၂၀ က္ဍိုပ်ကၠံ ဂၠးတိတံတတ်အာမံၚ်ဂှ် ဒးဒုၚ်ကၟာတ်လဝ်ကီု၊ ဟိုတ်နူပေါဲပၞာန်ဒှ်မံၚ်တုဲ ပရေၚ်ပလံၚ်ပတိတ် အဳရတ်တံဂှ်လေဝ် ဒးဒုၚ်ဇီုကပိုက်မံၚ် မွဲသ္ကုတ်ကီုရ။
ပ္ဍဲဍာ်ဇမၠိၚ်မ္ဂး အယောၚ်အလာဓါတ်အစောံအဳရတ်ဝွံ ကိတ်ညဳ တုပ်သၟဟ်ကၠုၚ်ကဵု ပမာဏဓါတ်အစောံ ဒေသဗၟံက်လဒေါဝ် မနွံမံၚ်ဗဟဵုဗၞိက်ဓါတ်အစောံအမေရိကာန်မာန်ရောၚ် သပဳရေၚ် ဟီုလဝ်ရ။
Ref:Reuters