August 2025

ကာန်ပဏဳအမေရိကာန် ဒေါအ်ထောံပရေၚ်ပလံၚ်ဗၞိက်အပြောံ သွက်ဍုၚ်ကြုက်တုဲ ၚုဟ်မးတိသ္အး (Rare Earth) သၠုၚ်ၜက်အာနူသၞောတ်

လန်ဒန်၊ ဗေဂျေန် ၂၈ အခိၚ် အသိၚ်ဇြဟတ်ရာန် သၠုၚ်မံၚ်ဏံ နူကဵု ကာန်ပနဳသတ္တု အမေရိကာန် MP Materials ပလံၚ်ဗစိုပ်မံၚ် ဗၞိက်အပြောံ သွက်ဍုၚ်ကြုက်ဂှ် ဒေါအ်အာတုဲ ၚုဟ်မးသတ္တုတိသ္အးဝွံ အကြာပွိုၚ်ၜါသၞာံပြၚ်ဏံ အသိၚ်သၠုၚ်အိုတ် ၜက်တိုန်အာစိုပ်ကၞောတ်ယျ။ နကဵုဍုၚ်ကြုက် အစောန်စရာဲ သ္အးပတိတ်မံၚ်သတ္တုတိသ္အး (Rare Earth) ၉၀%၊ ပရေၚ်ခါဲပတိတ် ၇၀% နွံတုဲ ပရေၚ်ထံက်ပလံၚ် အရၚ်ဂၠးကဝ်မွဲဂှ်…

ဆန္ဒမာဲမွဲတၞးဂှ် အလံၚ်ညးစၞးသၟးဟွံက ဗီုပြၚ်ကဵုလဝ်မာဲဗော်ဂှ်လေဝ် ဖန်လဝ်ရောၚ် UEC ဟီု

နဝ်ဗျဳဒဝ် အဝ်ဂတ် ၂၈ ပ္ဍဲပေါဲရုဲမာဲဏံ စကာသုၚ်စောဲအာ စက်ကဵုမာဲ အဳလက်ထရဝ်နေတ်တုဲ ညးဍုၚ်ကွာန်တံ ကဵုဏာမာဲမွဲတၞးဂှ်တှ်ေ သွက်အလံၚ်ညးစၞးအမာတ်သၟးဟွံက ဗီုပြၚ်ကဵုဏာမာဲ သွက်ဗော်တံဂှ်လေဝ် ဖန်ဇန်အာရောၚ် ကဝ်မယှေန်ပေါဲရုဲမာဲကၟိန်ဍုၚ် UEC ဟီုရ။ ပ္ဍဲအဝ်ဂတ် ၂၆ အခါရ ကဝ်မယှေန်ပေါဲရုဲမာဲကၟိန်ဍုၚ်ကဵု နူကဵုဗော်ပရေၚ်ဍုၚ်ကွာန် ၆၁ ဗော် ဂွံလဝ်အခေါၚ် သ္ပလဝ်စၟတ်သမ္တီတုဲတုဲတံ ဥက္ကဌဗော်ဂမၠိုၚ် ညးတာလျိုၚ်ဗော်တံ ပ္ဍဲကဵုအခန်ကၞာဲပေါဲဆဵုဂဗညးသ္ကံဂှ် ဥက္ကဌကဝ်မယှေန် ဥူတာန်သိုဝ်…

ပ္ဍဲတွဵုရးမန် ကၠာဟွံစိုပ်ပေါဲရုဲမာဲဏံ ကဝ်မယှေန်ပၞာန် သၠုၚ်လဝ်ပရေၚ်ဂီုကၠီု

မတ်မလီု၊ အဝ်ဂတ် ၂၈ ပ္ဍဲတွဵုရးမန် ပွိုၚ်ဍုၚ်ဗွဲမဂၠိုၚ်တံဝွံ သွက်ဂွံကၠောန်အာပေါဲရုဲမာဲ ကဝ်မယှေန်ပၞာန်သီအဝဵု အခိၚ်ကြပ်ကၠုၚ်မံၚ်ဂှ်ရ နကဵုဇြဟတ်ပေၚ်ၚ် ထပ်သၠုၚ်လဝ်ပရေၚ်ဂီုကၠီုတုဲ ပရေၚ်မာတ်ဆိုအ်စၟဳစၟတ်တံ ကၠောန်မံၚ်ဆက်က်ရဂှ် ညးဒေသတံ ဟီုကဵုဌာန်ပရိုၚ် သြၚ်လောန်တိုၚ်မ်ရ။ ထ္ၜးဟိုတ်ပရေၚ်ဂီုကၠီုတုဲ ကုဂကောံနွံသၟဝ်တဲ ကဝ်မယှေန်ပၞာန် ဒပ်ဗၠာဲသၟိၚ်၊ ဒပ်မၚ်ကွာန်၊ ပရေၚ်ဂီုကၠီုညးဍုၚ်ကွာန်ကဵု ပရေၚ်ဗတိုက်သရိုဟ်ပကီုပရာတ်တံဂှ် စကာသုၚ်စောဲ ဟပဵုတိုန်လဝ် ဇြဟတ်ဗွဲမဂၠိုၚ်နွံရ။ ရဲဒပ် ဟပဵုတိုန်လဝ် ဇြဟတ်ဗွဲမဂၠိုၚ်တံဂှ် ထ္ၜးဇြဟတ်ဂေတ်ဂေၚ် ပရေၚ်ဂီုကၠီုနာနာ၊…

ပ္ဍဲဍာ်ဗု ပေါဲဗတိုက်ၜါလပါ် ဆက်ဒှ်မံၚ်အရိုဟ်တ္ၚဲ

ဍာ်ဗု၊ အဝ်ဂတ် ၂၈ ရးတနၚ်သဳ ပွိုၚ်ဍုၚ်ဍာ်ဗု ကွာန်နွံမံၚ် သ္ကုတ်ဂၠံၚ်ဇၞော်ကၟိန်ဍုၚ်တံဂှ် ဟိုတ်နူဒပ်ကဝ်မယှေန်ပၞာန် ထပက်မံၚ်ကရောၚ်ပၞာန်ဂှ် အကြာပ်ၜါလပါ် ပေါဲဗတိုက်ဆက်ဒှ်အာမံၚ် အရိုဟ်ဟ်တ္ၚဲရဂှ် ညးတာလျိုၚ် PDF နဲဗျူဟာ ၃၃ သဝ်ဒါကို ဟီုကဵု ဌာန်ပရိုၚ်သြၚ်လောန်တိုၚ်မ်ရ။ ဒပ်ကဝ်မယှေန်ပၞာန် ဇြဟတ် ၂၀၀ ပြၚ်တံဝွံ စနူကဵု အဝ်ဂတ် ၂၇ တေံဂှ် ပ္ဍဲပွိုၚ်ဍုၚ်ဍာ်ဗု ကွာန်နွံမံၚ် သ္ကုတ်ဂၠံၚ်ဇၞော်ကၟိန်ဍုၚ်တံ…

ကရောၚ်ပၞာန်လုပ်ကၠုၚ်တယိတ်ချံၚ်ဂှ်ရ သ္ၚိ ၇၀ ပြၚ် ဒးဒုၚ်စံၚ်တုဲ ညးဒေသၜါတၠ ဒးဒုၚ်ဂစိုတ်

တယိတ်ချံၚ်၊ အဝ်ဂတ် ၂၈ ကရောၚ်ပၞာန်ဒပ်ကဝ်မယှေန်ပၞာန် ထပက်လုပ်အာ ပ္ဍဲရးတနၚ်သဳ ပွိုၚ်ဍုၚ်တယိတ်ချံၚ်ဂှ်ရ ကွာန်ပိကွာန် သ္ၚိ ၇၀ မပြၚ် ဒဒုၚ်စံၚ်တုဲ ညးဒေသကောန်ကွာန်ၜါတၠ ဒးဒုၚ်ဂစိုတ်ဏာလဝ်ရဂှ် ညးဒေသတံ ဟီုကဵုဌာန်ပရိုၚ် သြၚ်လောန်တိုၚ်မ်ရ။ စနူအဝ်ဂတ် ၁၄ တေံဂှ် ဒပ်ကဝ်မယှေန်ပၞာန် ဍိုက်ကဵုဇြဟတ်ပေၚ်ၚ်တုဲ ထပက်လဝ်ကရောၚ်ပၞာန် ပ္ဍဲပွိုၚ်ဍုၚ် တယိတ်ချံၚ် ကွာန်ဥတ္တူ၊ သဝ်ဖျာကဵု မိုယှိုဲကုၚ်တံဂှ် ဒှ်ပေါဲဗတိုက်ကဵု ဒပ်ပၠန်ဂတးတံရ။…

မိက်ဂွံဆဵုဂဗ က္ဍိုပ်သ္ကိုပ်ကဝ်ရဳယာသၟဝ်ကျာ ကေန်ဂျုၚ်အာန် ထရဟီု

ဝါယှေန်တန် သိုလ်၊ အဝ်ဂတ် ၂၇ အခိၚ် သ္ၚိစၠတ်ဗု ဒုၚ်တဲဆဵုဂဗလဝ် သမ္မတကိုရဳယာတၟိ လဳဂျေမျံၚ်ဂှ် နကဵုသမ္မတအမေရိကာန် ဒဝ်နဝ်ထရ မိက်ဂွံဆဵုဂဗကဵု က္ဍိုပ်သ္ကိုပ်ကိုရဳယာသၟဝ်ကျာ ကေန်ဂျုၚ်အာန်ကီု ပ္ဍဲအဝ်ဂတ် ၂၅ ဂှ် ဟီုဂးဏာရ။ ပ္ဍဲကဵုသၞာံဏံ မိက်ဂွံဆဵု ကေန်ဂျုၚ်အာန်ရောၚ် ထရ ဟီုလဝ်ကဵု အစာပရိုၚ်တံတုဲ အခိၚ်ဒးရဂှ် သွက်ဂွံဆဵုဂဗအာ စၟဳမံၚ်ရောၚ် ဟီုဏာရ။ အကြာ ကိုရဳယာသၠုၚ်ကျာကဵု…

ကၠာဟွံစိုပ်ပေါဲရုဲမာဲ ကဝ်မယှေန်ပၞာန် စဳဇန်မံၚ် သွက်ဂွံကၠောန် ဖိုရာမ်သၟတ်

လ္ဂုၚ်၊ အဝ်ဂတ် ၂၇ ပ္ဍဲကဵုသီလဝ်အဝဵုဏံ ကံၚ်သဳပၞာန် မဍဵုဍိုက်လဝ်သၟတ်တံ ပြံၚ်လှာဲလဝ်ဗီုပြၚ် ကဝ်မယှေန်ပၞာန်ဝွံ ကၠာဟွံစိုပ်ပေါဲရုဲမာဲ သွက်ဂွံကၠောန်အာ ဖိုရာမ်သၟတ်ဂှ် စဳဇန်မံၚ် ဘိုအ်ဂွံကၠောန်အာ အကြာတ္ၚဲတံဏံရ။ ပ္ဍဲကဵုအပြံၚ်အလှာဲဂၠးကဝ်ဏံ သၟတ်တၞောဝ်ဒတောဝ်အဆက်တၟိတံ ဗွဲမက္တိုၚ်ကၟိုဟ် သွက်ဂွံပါလုပ်အာ နကဵုဗီုပြၚ် ဒစးဒုၚ် ပလေဝ်စလဝ် “မုက်လိက်အနာဂတ်ဗမာ ဖိုရာမ်မဟာဗျူဟာသၟတ်-၂၀၂၅” ဂှ် စနူအဝ်ဂတ် ၃၀ ဒဵုကဵုဂျူလိုၚ် ၁ တေံ ကၠောန်ဗ္ဒျ်အာ…

ပ္ဍဲကဵုတွဵုရးမန် ဗော်ပရေၚ်ဍုၚ်ကွာန်ဗွဲမဂၠိုၚ်တံ ဂၠာဲမံၚ်အလံၚ်ညးစၞး ဟွံလောဲသွာ

မတ်မလီု၊ အဝ်ဂတ် ၂၇ ပ္ဍဲကဵုတွဵုရးမန် ပေါဲရုဲမာဲ ကဝ်မယှေန်သီအဝဵုပၞာန် ကၠောန်အာဏံ ဗော်ပရေၚ်ဍုၚ်ကွာန် သွက်ဂွံလုပ်ပြိုၚ်ဗွဲမဂၠိုၚ်တံ ညံၚ်သ္ဂောံဂွံအလံၚ်ညးစၞး ဟွံလောဲသွာဒှ်မံၚ်တုဲ ဗက်ဂၠာဲမံၚ်အိုတ်အစောန်ရဂှ် ညးတာလျိုၚ်ဗော်တံ ဟီုကဵုဌာန်ပရိုၚ် သြၚ်လောန်တိုၚ်မ်ရ။ ကဝ်မယှေန်ပၞာန်သီအဝဵုဝွံ ပ္ဍဲဒဳဇြေမ်ပါ ၂၈ ဂှ် ကၠောန်အာပေါဲရုဲမာဲ သ္ကုတ် (၁) ရောၚ် လလောၚ်တြးလဝ်တုဲ နကဵုဗော်ပရေၚ်ဍုၚ်ကွာန်တံလေဝ် သွက်ဂွံစပၠုပ်ပတိုန်စရၚ် ယၟုအလံၚ်ညးစၞး ကုဒၞာဲစၠတ်ထဝ်အဆံၚ်ၚ်တံဂှ် ခုတ်စၟတ်လဝ်ကဵု ဂိတုသိပ်တေမ်ပါ…

ဟိုတ်နူပေါဲဗတိုက်ဍာ်ဗု ရဲပါဲဒဴဘဲပၞာန် ၄၀၀၀ ပြၚ် ပြဟ်ဟ်ဏံ နွံပၟိက်ဇွောံမတၟေၚ်

ဍာ်ဗု၊ အဝ်ဂတ် ၂၇ ပ္ဍဲရးတနၚ်သဳ ပွိုၚ်ဍုၚ်ဍာ်ဗု ဒၞာဲသ္ကုတ်ဂၠံၚ် ဍာ်ဗု-ကလိၚ်အံၚ်ဂှ် အကြာၜါ်လပါ် ပေါဲဗတိုက်ဆက်က်ဒှ်မံၚ်တုဲ သွက်ရဲပါဲဒဴဘဲပၞာန် ၄၀၀၀ ပြၚ်တံ ပြဟ်ဟ်ဏံ နွံမံၚ်ပၟိက်ကဵု အထံက်အပၚ်ဇွောံမ ကာတၟေၚ်ရောၚ် တမ်ရိုဟ်ကၞက်ပရိုၚ်ဗလးတိတံ ဟီုလဴကဵု ဌာန်ပရိုၚ်သြၚ်လောန်တိုၚ်မ်ရ။ စနူကဵုအဝ်ဂတ် ၁၇ တေံ ဒပ်ကဝ်မယှေန်ပၞာန်တံ နကဵုဇြဟတ်ပေၚ်ၚ် ဟိုတ်နူထပက်ကၠုၚ်ကရောၚ်ပၞာန် ဒၞာဲသ္ကုတ်ဂၠံၚ် ဍာ်ဗု-ကလိၚ်အံၚ်ဂှ်ရ ကုဒပ်ပံၚ်တောဲ မဟာမိတ်ပၠန်ဂတးတံ ပေါဲဗတိုက်ၜါလပါ်…

ညးပါလုပ် ပ္ဍဲပေါဲရုဲမာဲတံဂှ် ကော်ထိင်အာရောၚ် KNU မဟာဒပ် ၅ ကဵုသတိ

ဖာပန်၊ အဝ်ဂတ် ၂၇ ပေါဲရုဲမာဲ ကဝ်မယှေန်ပၞာန်သီအဝဵု ကၠောန်အာဏံ ညးပံၚ်တောဲပါလုပ်မံၚ်တံဂှ် ဒၞာဲဒးရးဂပ်ဝ် သွက်ဂွံကော်ထိင်အာကီု ဖာပ်ပတိတ်ထောံ နူဒေသတံကီု ကေတ်အာအရေဝ်ပိုတ်တ်ရောၚ် ခရိုင်မူတြဝ် KNU မဟာဒပ် ၅ ပတိတ်လဝ် လိက်လလောၚ်တြးရ။ လ္တူကဝ်မယှေန်ပၞာန်သီအဝဵု သွက်ဂွံကၠောန်အာပေါဲရုဲမာဲဏံတုဲ စပ်ကဵုတင်ဒတူလိုၚ် လစွံစိုတ်တံဂှ် ခရိုင်မူတြဝ် KNU မဟာဒပ် ၅ ပတိတ်လဝ် လိက်လလောၚ်တြး ပ္ဍဲအဝ်ဂတ် ၂၆…